«پیت هگست»، وزیر دفاع آمریکا، اعلام کرد دولت قصد دارد اجرای حکم اعدام «نضال حسن»، سرگرد سابق ارتش این کشور، را بهصورت زنده پخش کند. حسن که در سال ۲۰۱۳ بهدلیل کشتن ۱۳ سرباز آمریکایی در پایگاه فورت هود در سال ۲۰۰۹ به اعدام محکوم شد، قرار است با جوخهی آتش اعدام شود؛ روشی که اعلام آن در کنار تصمیم به پخش زنده، این پرونده را به رویدادی بیسابقه در تاریخ معاصر آمریکا تبدیل کرده است.
دولت ترامپ به دنبال علنی کردن اجرای حکم
هگست روز پنجشنبه گفت مردم باید بتوانند اجرای حکم را تماشا کنند تا از پیامدهای چنین اقداماتی آگاه شوند. او در گفتوگو با شبکهی محافظهکار ریل امریکاز وویس تأکید کرد که حسن با جوخهی آتش نظامیان اعدام خواهد شد.
یکی از مقامهای وزارت دفاع آمریکا نیز به بیبیسی گفت که این مراسم بهصورت زنده پخش میشود. «شان پارنل»، سخنگوی پنتاگون، پیشتر اعلام کرده بود که پیشنهاد علنی کردن اعدام را وزیر دفاع مطرح کرده و «دونالد ترامپ»، رئیسجمهوری آمریکا، با آن موافقت کرده است.
وزیر نیروی زمینی ارتش آمریکا روز سهشنبه اعلام کرد که اجرای حکم برای سوم دسامبر در پایگاه فورت هود در تگزاس برنامهریزی شده است. در صورت اجرا، این رویداد نخستین اعدام نظامی آمریکا در بیش از ۶۰ سال گذشته و نخستین اعدام نظامی با جوخهی آتش در دوران پس از جنگ جهانی دوم خواهد بود.
تیراندازی فورت هود و حکم اعدام نظامی در آمریکا
نضال حسن، روانپزشک ارتش آمریکا از ایالت ویرجینیا، در پنجم نوامبر ۲۰۰۹ در یک ساختمان درمانی شلوغ در پایگاه فورت هود بهسوی سربازان تیراندازی کرد. این سربازان در آستانهی اعزام به مأموریت بودند و برای معاینات پزشکی و دریافت واکسن در محل حضور داشتند. در این حمله، ۱۳ نفر کشته شدند.
حسن در دادگاه به ارتکاب این حمله اعتراف کرد؛ رویدادی که بهعنوان مرگبارترین تیراندازی در یک پایگاه نظامی آمریکا خارج از شرایط جنگی شناخته میشود. او در جریان محاکمهی نظامی خود در سال ۲۰۱۳ گفت که تصور میکرده است با این اقدام از مسلمانان و طالبان در افغانستان دفاع میکند.
تردید حقوقی دربارهی اعدام علنی
«جان میلز»، وکیل فعال در پروندههای زندانیان محکوم به اعدام، اعلام کرد که اجرای علنی حکم اعدام در دوران مدرن آمریکا سابقهای ندارد. او این تصمیم را اقدامی بیسابقه توصیف کرد که میتواند به نمایشی هولناک تبدیل شود و دولت را وارد قلمرویی نامطمئن از نظر حقوقی کند.
بر اساس قوانین نظامی آمریکا، اجرای حکم اعدام به تأیید رئیسجمهوری نیاز دارد. افزون بر این، پرونده باید مراحل تجدیدنظر را پشت سر بگذارد و قانونی بودن حکم در نهایت تأیید شود.
به گفتهی میلز، روند تجدیدنظر پروندهی حسن هنوز تکمیل نشده است. او احتمال میدهد حسن برای بررسی مجدد محکومیت و مجازات خود به دادگاه فدرال مراجعه کند؛ اقدامی که میتواند اجرای حکم را به تعویق بیندازد. این وکیل به همین دلیل گفت اگر اعدام در موعد اعلامشده انجام شود، شگفتزده خواهد شد.
میلز همچنین تلاش برای پخش زندهی اعدام را اقدامی با هدف جلب توجه دانست و گفت بعید است چنین برنامهای به اجرا درآید یا به تحقق عدالت کمکی کند.
پخش زنده اعدام در آمریکا؛ شفافیت یا نمایش؟
در برخی ایالتهای آمریکا، مقرراتی برای حضور شاهدان هنگام اجرای حکم اعدام وجود دارد. بسیاری از ایالتها حضور خبرنگاران را الزامی میدانند و در برخی دیگر، شهروندان عادی نیز میتوانند برای حضور بهعنوان شاهد داوطلب شوند. با این حال، این رویهها با پخش زندهی اعدام برای عموم تفاوت دارد.
«دبورا دنو»، استاد حقوق دانشگاه فوردهام که دربارهی روشهای اعدام در آمریکا تحقیق کرده است، میگوید تاکنون هیچ اعدامی در این کشور بهصورت زنده پخش نشده است. به گفتهی او، چنین اقدامی سطحی از شفافیت ایجاد میکند که پیشتر در آمریکا تجربه نشده است.
دنو با اشاره به حمایت بخش قابلتوجهی از جامعهی آمریکا از مجازات اعدام، هرچند با روندی کاهشی، میگوید میتوان استدلال کرد کسانی که خواهان اجرای این مجازات هستند، باید با واقعیت آن نیز روبهرو شوند. به گفتهی او، پخش زنده ممکن است مردم را وادار کند جزئیات اجرای حکم را ببینند؛ واقعیتی که بسیاری ترجیح میدهند از آن فاصله بگیرند.
با این حال، پخش چنین تصاویری پرسشهای دیگری نیز مطرح میکند؛ از جمله اینکه آیا محدودیت سنی برای تماشای آن اعمال خواهد شد و آیا پخش اعدام با مقررات پلتفرم اینترنتی میزبان سازگار خواهد بود.
تاکنون محل پخش احتمالی این مراسم مشخص نشده است و با توجه به ناتمام بودن روند قضایی پرونده، زمان و امکان اجرای حکم نیز همچنان با ابهام روبهرو است.