گروهی حدوداً ۲۰ نفره از بومیان آوا که دههها در انزوای داوطلبانه در جنگلهای آمازون برزیل زندگی کردهاند، در رویدادی کمسابقه از جنگل خارج شدند و با ساکنان یک روستای محلی و نیروهای دولتی تماس برقرار کردند. مشاهده لاغری شدید برخی از اعضای این گروه، بهویژه کودکان و سالمندان، نگرانیها درباره وضعیت سلامت آنها و تهدیدهای ناشی از تخریب زیستگاهشان را افزایش داده است.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، این رویارویی روز دوشنبه در قلمرو بومی «آراریبویا» در ایالت مارانیائو در شمالشرقی برزیل رخ داد. اعضای این گروه به روستای «تاواری» که محل سکونت بومیان «گواجاژارا» است، نزدیک شدند و با یک تیم دولتی مستقر در منطقه تماس برقرار کردند.
درخواست غذا و بازگشت به جنگل
به گزارش سازمان غیردولتی «سروایوال اینترنشنال»، اعضای گروه بومیان آوا در آمازون در جریان این رویارویی از حاضران سیبزمینی هندی (یام) درخواست کردند. ساکنان محلی نیز به آنها غذا و تعدادی وسیله دادند و این گروه پس از مدت کوتاهی، مواد غذایی را با خود به داخل جنگل برد.
تصاویر منتشرشده از این رویداد، مردان، زنان و کودکانی را در حاشیه جنگل نشان میدهد که برخی از آنها تیر و کمان در دست دارند و گردنبندهایی از پر بر گردن انداختهاند. تعدادی از افراد نیز کودکان را با پارچههایی که به بدن خود بستهاند، حمل میکنند.
سازمانهای بومی منطقه اعلام کردهاند که وضعیت جسمانی برخی از افراد حاضر در گروه بومیان آوا، بهویژه کودکان و سالمندان، موجب نگرانی ساکنان محلی شده است. سازمان «کوآپیما»(Coapima) که نمایندگی گروههای بومی مارانیائو را برعهده دارد، از مشاهده نشانههای آشکار لاغری مفرط در میان آنها خبر داده است.
تهدید بیماریهای عفونی در پی تماس با دنیای خارج
تماس ناگهانی با جوامع بیرونی میتواند برای گروههایی مانند بومیان آوا در آمازون خطرات جدی بهداشتی به همراه داشته باشد. این بومیان به دلیل زندگی طولانیمدت در انزوا، ایمنی محدودی در برابر بسیاری از عوامل بیماریزای رایج در میان جمعیت عمومی دارند. در نتیجه، ممکن است در برابر بیماریهای عفونی آسیبپذیر باشند.
آژانس فدرال امور بومیان برزیل، موسوم به «فونای» (Funai)، اعلام کرده است که تیمهای تخصصی این نهاد وضعیت گروه را از نزدیک زیر نظر دارند. همچنین اطلاعات موجود درباره سلامت اعضای آن را بررسی میکنند.
وزارت امور بومیان برزیل نیز با فعال کردن سازوکار هماهنگی اضطراری، کارکنان فونای و نیروهای بهداشت بومیان را برای ارزیابی شرایط در منطقه مستقر کرده است. این وزارتخانه تأکید کرده که اطلاعات درباره این رویارویی هنوز اولیه است و خروج کوتاهمدت گروه از جنگل به معنای پایان انزوای آنها یا تصمیم به برقراری ارتباط دائمی با دنیای خارج نیست.
تخریب زیستگاه؛ عاملی برای به خطر افتادن زندگی بومیان آوا در آمازون
سازمان «سروایوال اینترنشنال» معتقد است که افزایش نفوذ غیرقانونی به قلمرو بومیان آوا در آمازون، از جمله فعالیت چوببرها، شکارچیان و دامداران، زندگی این گروه را بیش از پیش تهدید میکند.
«کارولین پیرس»، مدیر این سازمان، خروج اعضای آوا از انزوا را نشانهای نگرانکننده از تأثیر تداوم تعرض به جنگلهای محل زندگی جوامع بومی دانسته است. به گفته او، این گروه بهتدریج به محدوده کوچکتری از جنگلهای آمازون رانده میشود که اطراف آن را مناطق تخریبشده فراگرفتهاند.
نگهبانان جنگل از قوم گواجاژارا نیز هشدار دادهاند که تغییرات اقلیمی، آتشسوزیها، جنگلزدایی و تصرف زمینها، شیوه زندگی آوا را تحت تأثیر قرار داده است. شماری از این نگهبانان طی سالهای گذشته در جریان تلاش برای حفاظت از قلمرو مشترک خود با آوا جان باختهاند.
دهها گروه بومی همچنان در انزوای داوطلبانه زندگی میکنند
بر اساس برآورد سازمان «سروایوال اینترنشنال»، حدود ۱۰۰ نفر از اعضای قوم آوا همچنان بدون تماس با دنیای خارج زندگی میکنند؛ در حالی که دیگر اعضای این قوم در سکونتگاههای دائمی مستقر شدهاند و با جوامع بیرونی ارتباط دارند.
این سازمان همچنین از شناسایی حدود ۱۹۶ قوم و گروه بومی منزوی در ۱۰ کشور جهان خبر داده است که بیش از ۹۰ درصد آنها در جنگلهای آمازون زندگی میکنند. برزیل میزبان بیشترین شمار این جوامع است. همچنین گروههایی نیز در اندونزی و هند سکونت دارند.
دولت برزیل تأکید کرده است که سیاست رسمی در قبال بومیان منزوی، حفاظت از حق آنها برای ادامه زندگی در انزوا و احترام به تصمیم مستقلشان درباره برقراری ارتباط با دنیای خارج است؛ نه تشویق به تماس با این جوامع.

