«آن کارسون»، شاعر کانادایی که آثارش ادبیات کلاسیک را با رویکردهای آوانگارد درهم می‌آمیزد، برنده جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۶ شد.
به گزارش رسانه هدهد کانادا به نقل از سی‌تی‌وی نیوز، «اینگرید کارلبرگ»، دبیر دائمی آکادمی سوئد، گفت: «روز پنجشنبه توانسته است با کارسون در ایسلند تماس بگیرد؛ جایی که این شاعر به گفته او «در حال گوش دادن به صدای باد» بوده است.»
کارلبرگ افزود: «او کاملاً غافلگیر ولی بسیار خوشحال بود. می‌توانستم این را از صدایش احساس کنم.»
چرا آن کارسون برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶ شد؟
آکادمی سوئد اعلام کرد جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۶ به دلیل مجموعه آثار جسورانه و نوآورانه آن کارسون به او اعطا شده است؛ آثاری که با برقراری گفت‌وگویی خلاقانه با سنت کلاسیک، شکل‌های تازه‌ای برای ادبیات معاصر ایجاد کرده‌اند.
کارسون شاعر، مقاله‌نویس، مترجم و پژوهشگر ادبیات کلاسیک است و آثارش مرز میان شعر، نثر، ترجمه و پژوهش دانشگاهی را کمرنگ می‌کند. در بیش از ۲۰ کتاب خود، از ادبیات یونان و روم باستان برای پرداختن به موضوعات معاصر و تجربه‌های انسانی بهره گرفته است.
بیش از ۲۰ اثر در شعر، نثر و ترجمه
آن کارسون تاکنون بیش از ۲۰ کتاب در حوزه‌های شعر، نثر، مقاله، ترجمه و پژوهش منتشر کرده است. آثار او به دلیل ساختارشکنی و ترکیب فرم‌های مختلف ادبی، بارها مورد توجه منتقدان و نهادهای ادبی قرار گرفته‌اند.
در میان افتخارات او می‌توان به دو جایزه شعر گریفین، جایزه ادبی فرماندار کل کانادا، جایزه شعر تی.اس. الیوت، کمک‌هزینه مک‌آرتور و بورسیه گوگنهایم اشاره کرد. کارسون همچنین در سال ۲۰۲۰ جایزه ادبی پرنسس آستوریاس اسپانیا را دریافت کرد.
آن کارسون کیست؟
آن کارسون در سال ۱۹۵۰ در کانادا متولد شد و تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته مطالعات کلاسیک در دانشگاه تورنتو ادامه داد. او سه مدرک کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری خود را از این دانشگاه دریافت کرد و رساله دکتری‌اش را در سال ۱۹۸۱ به پایان رساند.
کارسون در دانشگاه‌هایی از جمله مک‌گیل، دانشگاه میشیگان و پرینستون تدریس کرده و بخش مهمی از فعالیت حرفه‌ای خود را به پیوند میان مطالعات کلاسیک، شعر و ترجمه اختصاص داده است.
آغاز مسیر ادبی با «اروس، شیرین و تلخ»
کارسون پس از سال‌ها فعالیت دانشگاهی، در سال ۱۹۸۶ با انتشار کتاب «اروس، شیرین و تلخ» (Eros the Bittersweet) توجه گسترده‌تری را در دنیای ادبیات به خود جلب کرد. این اثر با نگاهی به ادبیات و اندیشه یونان باستان، مفهوم عشق و میل را بررسی می‌کند.
او در ادامه مسیر ادبی خود، به ترکیب پژوهش کلاسیک با فرم‌های مدرن روی آورد؛ رویکردی که بعدها به یکی از ویژگی‌های اصلی آثارش تبدیل شد.
شهرت با شکستن مرزهای ژانر
کارسون در دهه ۱۹۹۰ با آثاری که مرز میان شعر، داستان، نمایشنامه و جستار را کنار می‌زدند، به شهرت بیشتری رسید. او در آثار خود از میراث ادبیات کلاسیک و چهره‌هایی مانند خواهران برونته و استسیخوروس، شاعر یونان باستان، الهام گرفته است.
یکی از شناخته‌شده‌ترین آثار او «زندگینامه سرخ» (Autobiography of Red) است که در سال ۱۹۹۸ منتشر شد. کارسون در این اثر، افسانه هرکول و غول بال‌سرخ گِریون را به روایتی مدرن درباره عشق، هویت و بلوغ تبدیل کرد.
جوایز مهم برای آثار مهم
کارسون در سال ۲۰۰۱ برای کتاب «مردان در ساعات فراغت» (Men in the Off Hours) برنده جایزه شعر گریفین شد و به عنوان نخستین برنده کانادایی این جایزه در بخش کانادایی شناخته شد.
او در همان سال جایزه شعر تی.اس. الیوت را نیز برای «زیبایی شوهر» (The Beauty of the Husband) دریافت کرد.
در سال ۲۰۱۴ نیز کتاب «رد داک» (Red Doc>) جایزه شعر گریفین را برای کارسون به ارمغان آورد. این اثر از نظر داستانی و شخصیت‌ها تا حدی ادامه‌ای بر «زندگینامه سرخ» محسوب می‌شود.
«نورمای اشتباه»؛ یکی از آثار تازه‌تر آن کارسون
از آثار جدیدتر آن کارسون می‌توان به «نورمای اشتباه» (Wrong Norma) اشاره کرد که در سال ۲۰۲۴ منتشر شد. این کتاب مجموعه‌ای از نوشته‌ها و قطعات نثر شاعرانه است و بخشی از همان رویکرد تجربی کارسون را ادامه می‌دهد؛ رویکردی که در آن قالب‌های مرسوم ادبی به چالش کشیده می‌شوند.
دومین زن کانادایی برنده نوبل ادبیات
آن کارسون با دریافت نوبل ادبیات ۲۰۲۶، دومین زن کانادایی است که این جایزه را دریافت می‌کند. پیش از او، «آلیس مونرو»، نویسنده سرشناس داستان کوتاه کانادایی، در سال ۲۰۱۳ برنده نوبل ادبیات شده بود.
جایزه نوبل علاوه بر مدال و دیپلم، شامل مبلغ نقدی نیز می‌شود. مبلغ رسمی جایزه برای سال ۲۰۲۶، ۱۲ میلیون کرون سوئد اعلام شده است.
تبریک ناشر کانادایی به آن کارسون
Penguin Random House Canada نیز از نخستین نهادهایی بود که پس از اعلام نوبل، موفقیت کارسون را تبریک گفت.
«کریستین کوکرین»، مدیرعامل این انتشارات، در بیانیه‌ای آثار کارسون را پیشرو و تحول‌آفرین توصیف کرد و گفت این موفقیت نشان‌دهنده تأثیر آثار او بر خوانندگان در سراسر جهان است.
منبع: سی‌تی‌وی
