دبی، امارات متحده عربی (آسوشیتدپرس): دیپلمات ارشد ایران روز یکشنبه تأکید کرد که قدرت تهران از تواناییاش در «نه گفتن به قدرتهای بزرگ» ناشی میشود؛ موضعی حداکثری که درست پس از مذاکرات با ایالات متحده بر سر برنامه هستهای ایران و در پی اعتراضات سراسری اتخاذ شد.
تاکید تهران بر حق غنیسازی اورانیوم
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در سخنانی خطاب به دیپلماتها در نشستی در تهران، نشان داد که ایران بر موضع خود مبنی بر لزوم داشتن توان غنیسازی اورانیوم پافشاری خواهد کرد. موضوعی که یکی از نقاط اصلی اختلاف با «دونالد ترامپ»، رئیسجمهور آمریکا، به شمار میرود؛ کسی که در ماه ژوئن و در جریان جنگ ۱۲ روزهی ایران و اسرائیل، سایتهای اتمی ایران را بمباران کرد.
دفتر نخستوزیر اسرائیل اعلام کرد انتظار میرود «بنیامین نتانیاهو» این هفته به واشینگتن سفر کند و ایران موضوع اصلی گفتگوها خواهد بود.
اختلاف لحن پزشکیان و عراقچی در مورد مذاکرات
در حالی که مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، مذاکرات روز جمعه در عمان با آمریکاییها را «گامی رو به جلو» توصیف کرد، اظهارات عراقچی نشاندهندهی دشواری مسیر پیش رو است. ایالات متحده پیشتر برای افزایش فشار بر ایران و نیز داشتن توان آتش لازم در صورت تصمیم ترامپ به حمله، ناو هواپیمابر «یواساس آبراهام لینکلن»، شماری کشتی و جنگنده را به خاورمیانه اعزام کرده است.
عراقچی گفت: «من معتقدم راز قدرت جمهوری اسلامی ایران در توانایی ایستادگی در برابر زورگویی، سلطهجویی و فشار دیگران است. آنها از بمب اتمی ما میترسند، در حالی که ما به دنبال بمب اتم نیستیم. بمب اتمی ما قدرت نه گفتن به قدرتهای بزرگ است. راز قدرت جمهوری اسلامی در قدرت نه گفتن به قدرتهاست.»
«بمب اتم» به عنوان شگرد بیانی در سخنان وزیر امور خارجه
به کار بردن صریح عبارت «بمب اتم» از سوی عراقچی به عنوان یک شگرد بیانی احتمالا تصادفی نبود. در حالی که مقامات جمهوری اسلامی سالهاست تأکید میکند برنامه هستهای ایران صلحآمیز است، غرب و آژانس بینالمللی انرژی اتمی میگویند تهران تا سال ۲۰۰۳ یک برنامهی نظامی سازمانیافته برای دستیابی به بمب داشته است.
ایران سطح غنیسازی اورانیوم را تا خلوص ۶۰ درصد افزایش داده بود. فاصلهای کوتاه و فنی تا سطح ۹۰ درصدِ مورد نیاز برای سلاح، و در عین حال تنها کشوری بدون سلاح هستهای است که به چنین سطحی رسیده است. مقامهای ایرانی در سالهای اخیر همچنین به طور فزایندهای تهدید کردهاند که جمهوری اسلامی میتواند به دنبال بمب برود. هرچند دیپلماتهایش به فتوای آیتالله علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، استناد میکنند که ساخت بمب را حرام میداند.
ابهام در مورد دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا
پزشکیان که به احتمال زیاد پس از دریافت تأیید آیتالله خامنهای به عراقچی دستور پیگیری گفتگو با آمریکاییها را داده بود، روز یکشنبه در شبکهی ایکس دربارهی این مذاکرات نوشت: «گفتگوهای ایران و آمریکا که با تلاش پیگیر دولتهای دوست در منطقه برگزار شد، گامی رو به جلو بود. گفتگو همواره راهبرد ما برای حلوفصل مسالمتآمیز بوده است. ملت ایران همواره به احترام با احترام پاسخ داده، اما زبان زور را تحمل نمیکند.»
هنوز مشخص نیست دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا چه زمانی و در کجا برگزار خواهد شد یا اساسا برگزار میشود یا نه. ترامپ پس از مذاکرات روز جمعه جزئیات اندکی ارائه داد. اما گفت: «به نظر میرسد ایران خیلی مشتاق است که به توافق برسد. همینطور هم باید باشد.»
حضور دریادار آمریکا به عنوان یادآوری قدرت ایالات متحده
در جریان مذاکرات روز جمعه، دریادار «برد کوپر» فرماندهی سنتکام (فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا) در عمان حضور داشت. حضور او ظاهرا یادآوری عامدانهای برای ایران در مورد قدرت نظامی آمریکا در منطقه بود. کوپر پس از مذاکرات غیرمستقیم، «استیو ویتکاف» فرستادهی ویژهی آمریکا و «جرد کوشنر» داماد ترامپ را تا ناو لینکلن در دریای عرب همراهی کرد.
به نظر میرسد عراقچی تهدید حملهی نظامی آمریکا را جدی میگیرد؛ همانگونه که بسیاری از ایرانیان در هفتههای اخیر نگران آن بودهاند. او یادآور شد که پس از چند دور مذاکره در سال گذشته، آمریکا «در میانهی مذاکرات به ما حمله کرد.»
عراقچی افزود: «اگر دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا انجام نشود و ما در مذاکرات یک قدم عقب برویم، معلوم نیست تا کجا پیش خواهد رفت.»
منبع: apnews
