به گفتهی کارشناسان، تصاویر ماهوارهای نشان میدهند که ایران اخیرا یک سپر بتنی بر روی تاسیسات جدید در یکی از سایت های نظامی حساس ساخته است. همچنین آن را با خاک پوشانده است. این فعالیتها در مکانی پیش میرود که گزارش شده در سال ۲۰۲۴ و در بحبوحهی تنش با ایالات متحده، توسط اسرائیل بمباران شده بود.
تصاویر همچنین حاکی از آن است که ایران ورودیهای تونل را در یک سایت هستهای که سال گذشته طی جنگ ۱۲ روزهی اسرائیل توسط ایالات متحده بمباران شده بود، دفن کرده است. همچنین ورودیهای تونلی در نزدیکی سایتی دیگر مستحکم شده و پایگاههای موشکی آسیبدیده در درگیریها بازسازی شدهاند.
این فعالیتها تصویری از عملیات ایران در سایتهایی را ارائه میدهد که محور تنش با اسرائیل و ایالات متحده هستند. آن هم در شرایطی که واشینگتن به دنبال مذاکره برای دستیابی به توافقی با تهران بر سر برنامهی هستهای است. اما همزمان تهدید میکند که در صورت شکست گفتگوها، گزینهی نظامی را مد نظر قرار خواهد داد. در ادامه تصاویری از این تغییرات آمده است:
آیا ایران توان نظامی کافی برای جنگی دیگر را دارد؟
مجتمع نظامی پارچین
مجتمع نظامی بسیار حساس «پارچین»، یکی از سایت های نظامی ایران، واقع در ۳۰ کیلومتری جنوب شرقی تهران، توسط سرویسهای اطلاعاتی غرب به آزمایشهای گزارششدهی انفجار بمب هستهای در بیش از دو دههی پیش مرتبط شده است. تهران همواره این ادعاها را رد کرده است. همچنین تاکید دارد که هیچ تمایلی به توسعهی سلاحهای اتمی ندارد.
گزارش شده است که اسرائیل در اکتبر ۲۰۲۴ به پارچین حمله کرده است. تصاویر ماهوارهای که قبل و بعد از آن حمله گرفته شدهاند، خسارات گستردهای را به یک ساختمان مستطیل شکل در پارچین نشان میدهند. اما در تصاویر ۶ نوامبر ۲۰۲۴، بازسازیهای ظاهری دیده میشود.
تصاویر ۱۲ اکتبر ۲۰۲۵، توسعه در این سایت را نشان میدهد که در آن اسکلت یک سازهی جدید و دو سازهی کوچکتر در مجاورت آن قابل مشاهده است. پیشرفت کار در تصاویر ۱۴ نوامبر مشهود است. همچنین به نظر میرسد یک سقف فلزی، سازهی بزرگ را پوشانده است. اما تصاویر ۱۳ دسامبر نشان میدهد که این تاسیسات تا حدودی پوشانده شده است. تا ۱۶ فوریه، این مکان دیگر به هیچ وجه دیده نمیشود و توسط چیزی که کارشناسان میگویند یک سازهی بتنی است، پنهان شده است.
طالقان ۲ زیر ذرهبین تصاویر ماهوارهای
موسسهی علوم و امنیت بینالملل (ISIS) در تحلیل تصاویر ماهوارهای در ۲۲ ژانویه، به پیشرفت در ساخت یک «تابوت بتنی» (سازهی محافظ) در اطراف تاسیسات تازهساز در این سایت اشاره کرد که آن را «طالقان ۲» شناسایی کرده است. این موسسه در ماه نوامبر گزارش داد که تصاویر نشاندهندهی «ساختوساز مداوم و حضور چیزی است که شبیه به یک محفظهی استوانهای بلند، احتمالا یک مخزن نگهدارندهی مواد منفجرهی قوی، به طول تقریبی ۳۶ متر و قطر ۱۲ متر است که در داخل یک ساختمان قرار داده شده است.»
این موسسه افزود: «مخازن نگهدارندهی مواد منفجرهی قوی برای توسعهی سلاحهای هستهای حیاتی هستند. اما میتوانند در بسیاری از فرایندهای توسعهی سلاحهای متعارف دیگر نیز استفاده شوند.»
«ویلیام گودهیند»، تحلیلگر تصاویر نظامی در Contested Ground، گفت رنگ سقف جدید با محیط اطراف مشابه است. همچنین افزود: «به احتمال زیاد با خاک پوشانده شده تا رنگ بتن پنهان شود.»
«دیوید آلبرایت»، بنیانگذار ISIS، در شبکهی اجتماعی ایکس نوشت: «به تعویق انداختن مذاکرات مزایای خود را دارد: طی دو تا سه هفتهی گذشته، ایران مشغول دفن تاسیسات جدید طالقان ۲ بوده است. خاک بیشتری در دسترس است و این تاسیسات ممکن است به زودی به یک پناهگاه کاملا غیرقابل شناسایی تبدیل شود که محافظت قابل توجهی در برابر حملات هوایی ایجاد میکند.»
دفن ورودیهای تونل در مجتمع هستهای اصفهان
مجتمع اصفهان یکی از سه مرکز غنیسازی اورانیوم و یکی از مهمترین سایت های هستهای ایران است که در ماه ژوئن توسط ایالات متحده بمباران شد. اصفهان علاوه بر تاسیساتی که بخشی از چرخهی سوخت هستهای هستند، یک منطقهی زیرزمینی را نیز داراست. به گفتهی دیپلماتها، بخش زیادی از اورانیوم غنیشدهی ایران در آنجا ذخیره شده است.
موسسهی ISIS در ۲۹ ژانویه گزارش داد که تصاویر ماهوارهای گرفته شده در اواخر ژانویه، تلاشهای جدیدی را برای دفن دو ورودی تونل در این مجتمع نشان میدهد. در گزارش جدید ۹ فوریه، این موسسه اعلام کرد که ورودی سوم نیز با خاک پر شده است. به این معنی که تمام ورودیهای مجتمع تونلی اکنون «به طور کامل مدفون» شدهاند. «گودهیند» گفت که تصویری در ۱۰ فوریه نشان میدهد که هر سه تونل دفن شدهاند.
ISIS در ۹ فوریه گزارش داد که «پر کردن ورودیهای تونل به کاهش اثر هرگونه حملهی هوایی احتمالی کمک میکند. همچنین دسترسی زمینی در یورش نیروهای ویژه برای تصرف یا نابودی اورانیوم با غنیسازی بالایی که ممکن است در داخل آن نگهداری شود را دشوار میسازد.»
استحکامبخشی ورودیهای تونل در نزدیکی سایت نطنز
موسسهی ISIS گزارش داده است که تصاویر ماهوارهای به تلاشهای مداوم از ۱۰ فوریه برای «مستحکمسازی و تقویت دفاعی» دو ورودی به یک مجتمع تونلی در زیر کوهی در حدود ۲ کیلومتری «نطنز» اشاره دارد. یکی دیگر از سایت های هستهای ایران که دو تاسیسات دیگر غنیسازی اورانیوم در آن قرار دارد.
این موسسه نوشت: تصاویر «فعالیتهای مداوم در سراسر مجتمع مربوط به این پروژه را نشان میدهد که شامل جابجایی وسایل نقلیه متعدد، از جمله کامیونهای کمپرسی، میکسر سیمان و سایر تجهیزات سنگین است.» به گفتهی ISIS، برنامههای ایران برای این تاسیسات که «کوه کلنگ» نامیده میشود، نامشخص است.
پایگاه موشکی شیراز جنوبی
به گفته مرکز تحقیقات و آموزش «آلما» (یک سازمان اسرائیلی)، این پایگاه که در حدود ۱۰ کیلومتری جنوب شیراز قرار دارد، یکی از مهمترین سایت های نظامی ایران و از جمله ۲۵ پایگاه اصلی با قابلیت پرتاب موشکهای بالستیک میانبرد محسوب میشود. آلما ارزیابی کرده است که این سایت در جنگ سال گذشته تنها دچار خسارات سطحی و محدود شده است.
گودهیند گفت که مقایسهی تصاویر گرفته شده در ۳ ژوئیه ۲۰۲۵ و ۳۰ ژانویه، تلاشهای بازسازی و پاکسازی را در بخش لجستیک اصلی و احتمالا محوطهی فرماندهی پایگاه نشان میدهد. «نکتهی کلیدی این است که این محوطه هنوز به ظرفیت عملیاتی کامل خود پیش از حملات هوایی بازنگشته است.»
پایگاه موشکی قم
به گفتهی آلما، این پایگاه در حدود ۴۰ کیلومتری شمال شهر قم، دچار خسارات متوسطی در سازههای روی زمین شده است. گودهیند اعلام کرد مقایسهی تصاویر گرفته شده بین ۱۶ ژوئیه ۲۰۲۵ و اول فوریه، سقف جدیدی را روی یک ساختمان آسیبدیده نشان میدهد. به نظر میرسد تعمیرات سقف از ۱۷ نوامبر آغاز شده و به احتمال زیاد ۱۰ روز بعد به پایان رسیده است.
منبع: ایندپندنت
