وقوع تیراندازی مرگبار یک نوجوان ۱۴ ساله در یک مدرسه از سرشناسترین مدارس تایلند، بار دیگر این کشور را در شوک و بهت فرو برد. این حادثهی تلخ که با جنایت خانوادگی و قتل پدربزرگ و مادربزرگ مهاجم آغاز شد، در راهروهای مدرسهی «دبسیرین نونتابوری» به حمام خون بدل گشت و با کشته و زخمی شدن دهها دانشآموز و معلم پایان یافت. وقوع این فاجعهی خونین در مهد پرورش نخبگان بانکوک، نهتنها بحران عمیق خشونتهای مسلحانه و خلأهای قانونی در کنترل سلاح را در تایلند آشکار ساخت، بلکه موجی از خشم و مطالبات عمومی را برای اصلاحات فوری ساختاری برانگیخته است.
از قتل پدربزرگ و مادربزرگ تا خودکشی مهاجم
پلیس تایلند اعلام کرد یک نوجوان تایلندی پس از به قتل رساندن پدربزرگ و مادربزرگ خود، در مدرسهی محل تحصیلش اقدام به تیراندازی کرد که در جریان آن، پنج نفر کشته شدند و مهاجم نیز خودکشی کرد. این حادثه، کشور تایلند را که با بحران خشونتهای مسلحانه دستوپنجه نرم میکند، در شوک فرو برده است.
به گفتهی مقامهای پلیس تایلند، این نوجوان ۱۴ ساله در دبیرستان معتبر «دبسیرین نونتابوری» در شمال غربی بانکوک حضور داشت و در جریان این تیراندازی در مدرسه، بهسوی دانشآموزان و کارکنان آتش گشود. وزارت بهداشت تایلند اعلام کرد بیش از ۳۰ نفر در این حمله زخمی شدهاند و حال ۹ نفر از آنها وخیم است.
روایت وحشت در راهروها؛ تقلای معلمان برای نجات دانشآموزان
برای «پرومپونگ ناموونگ»، معلم زبان انگلیسی این مدرسه در تایلند، همهچیز مثل یک صبح معمولی پیش میرفت تا اینکه دانشآموزی سراسیمه از کلاسی دیگر در را باز کرد و تلاش کرد جایی برای پنهان شدن پیدا کند. پرومپونگ در راهرو صدای فریاد سایر معلمان را شنید که میگفتند در طبقهی پایین، تیراندازی دستهجمعی رخ داده است.
این معلم در گفتوگو با گاردین گفت وقتی نوجوان مهاجم را در حال دویدن مقابل کلاسش دید، میان بهکار بردن واژهی «قاتل» یا «دانشآموز» برای توصیف او مردد مانده بود. او افزود: «آن لحظه مطمئن بودم قرار است بمیرم.»
مظنون حادثه با سلاح متعلق به پدربزرگش دستکم ۲۶ گلوله شلیک کرده بود و هنگام پیدا شدن، ۳۴ تیر اضافی همراه داشت. «آرسیت سامپانتارات»، معاون وزیر کشور تایلند، به شبکهی PPTV گفت که پس از انتشار گزارشهای حمله، مهاجم مظنون همچنان داخل مدرسه حضور داشت.
«پیچانان تینگتام» حوالی ساعت ۱۰ صبح در دفتر معلمان بود که صدای شلیکها را شنید. او گفت در ابتدا باور نمیکرد صدای تیراندازی باشد: «صدای تیرهای زیادی میآمد و بدون وقفه، برای مدتی طولانی ادامه داشت.» تنها زمانی که این معلم هنر یکی از دانشآموزان مجروح را دید، متوجه شد چه اتفاقی افتاده است. «دانشآموز مجروح را برای کمکهای اولیه بردم و سپس او را به بخش بیمارستانی داخل ساختمان مدرسه منتقل کردم.»
پایان کابوس تیراندازی؛ فرار از مدرسه در تایلند
قرنطینه و قرق امنیتی مدرسه پس از حدود نیمساعت به پایان رسید. پرومپونگ گفت وقتی صدای ضربه به در را شنید، فکر کرد کارش تمام است، اما در واقع پلیس برای نجات آنها آمده بود.
تصاویر منتشرشده از محل حادثه، دانشآموزانی را نشان میدهد که هنگام تخلیهی مدرسه، تنها با جوراب در حال دویدن بودند. طبق سنتهای رایج در آسیا، کودکان کفشهای خود را بیرون از کلاسها درآورده بودند، اما در جریان فرار سراسیمه، کفشها دور میزهای غذاخوری و پلکان بیرون کلاسها جا مانده بود.
تا بعدازظهر، محوطهی ورزشی مدرسه که معمولاً محل بازی دانشآموزان بود، پر از مقامات دولتی و خبرنگاران شد. در پی این حادثه، نخستوزیر تایلند وعده داد قوانین جدیدی وضع شود تا کنترل بر حمل سلاح افزایش یابد.
سابقهی تیراندازیهای دستهجمعی در تایلند
«آنوتین چارن ویراکول»، نخستوزیر تایلند، به خبرنگاران گفت دولت برای کنترل حمل سلاح، قانون جدیدی در تایلند وضع خواهد کرد که تنها به مأموران دولتی در حال خدمت اجازهی حمل سلاح میدهد، اما جزئیاتی ارائه نکرد که آیا این قانون شرایط مالکیت سلاح را هم سختتر خواهد کرد یا خیر.
تایلند بالاترین نرخ مالکیت سلاح در میان کشورهای جنوب شرق آسیا را دارد؛ موضوعی که ضرورت کنترل بر مالکیت سلاح را برجستهتر کرده است. بر اساس گزارش «پیمایش سلاحهای سبک» در سال ۲۰۱۷، این کشور از نظر تعداد سلاحهای سبک در اختیار غیرنظامیان، در رتبهی سیزدهم جهان قرار گرفته است.
در سالهای اخیر، چندین تیراندازی دستهجمعی در این کشور رخ داده است؛ از جمله حوادثی در مدارس و یک مرکز خرید بزرگ در بانکوک و نیز حملهای در سال ۲۰۲۲ در شمال شرق کشور که ۳۷ کشته، از جمله ۲۲ کودک، بر جای گذاشت.
بحران سلاح در تایلند؛ روزنههای قانونی و عدم ارزیابی سلامت روان
«پیاپورن تونیکول»، دانشیار دانشگاه «راجاباهات ناخون پاتوم»، میگوید نظام صدور مجوز سلاح در تایلند همچنان فاقد غربالگری سلامت روان برای متقاضیان است و ارزیابیهای دورهای را که برای کنترل دارندگان مجوز ضروری است، الزامی نمیکند.
«کیاتیکون وراپونگپرادیت»، از نیروهای امدادی، گفت هنگام وقوع تیراندازی به محل رسیده و تیمش به دانشآموزانی با جراحات در ناحیهی پشت، سینه و دستها رسیدگی کرده است. به گفتهی کیاتیکون، آنها جسد یک معلم مرد را در طبقهی بالای مدرسه پیدا کردند و در اتاقی دیگر، معلم زنی را یافتند که از ناحیهی سینه و دست مجروح شده بود.
این مدرسه بخشی از مجموعهمدارس «دبسیرین» است که توسط خاندان سلطنتی تایلند تأسیس شده و نخستوزیران، دانشمندان و نویسندگان برجستهای از آن فارغالتحصیل شدهاند.
پرومپونگ گفت از طریق گروه گفتوگوی مدرسه متوجه شده است برخی از همکارانش جان باختهاند: «همهشان معلمان خوبی بودند. نمیدانم چه بگویم.» او در پایان گفت: «زندگی باید ادامه پیدا کند، اما فعلاً در شوک بزرگی هستم. هرگز فکر نمیکردم چنین اتفاقی واقعاً در مدرسهی ما رخ دهد.»
منبع: گاردین

