یک قاضی هندی، چند روز پس از صدور حکم حبس ابد برای ۱۴ مرد به جرم ضرب و شتم منجر به مرگ یک فرد، هدف توهین‌های آنلاین و تهدید مستقیم به مرگ قرار گرفته که جامعه حقوقی هند را شیوه‌مندانه تکان داده است.
ریشه حادثه قتل به بهانه قاچاق گاو و صدور حکم دادگاه علیه محافظان گاو
در تاریخ ۱۲ جون، «تبسم خان»، قاضی دادگاه منطقه در ایالت «مادیا پرادش»، این مردان را در اتهاماتی از جمله قتل، اقدام به قتل، ایجاد اغتشاش و توقیف غیرقانونی گناهکار شناخت. این حکم صریح دادگاه علیه محافظان گاو صادر شد که سال‌ها دست به اقدامات خودسرانه می‌زدند.
این جنایت در سال ۲۰۲۲ رخ داد؛ زمانی که «نظیر احمد» ۵۰ ساله در حال حمل شبانه گاو بود و توسط گروهی از افراد خودخوانده موسوم به «گائو راکشاک» (محافظان گاو) که به چوب و میله مسلح بودند، متوقف شد. در آیین هندو گاو مقدس است و کشتن آن در بسیاری از ایالت‌ها غیرقانونی است.
این مردان، احمد و دو همراهش را از خودرو بیرون کشیدند و آن‌ها را به ظن قاچاق گاو به شدت مورد ضرب و شتم قرار دادند. احمد بعداً بر اثر جراحات وارده جان باخت، اما همراهان او زنده ماندند تا آنچه رخ داده بود را در دادگاه بازگو کنند. خان در حکم خود اشاره کرد که این جنایت یک نمونه آشکار از لینچ‌کردن گروهی (اعدام خودسرانه توسط مردم) بوده است.
موج نفرت مذهبی و تهدید به مرگ قاضی هندی در فضای مجازی
اما پیامدهای حکم نهایی دادگاه علیه محافظان گاو او را هدف نفرت مذهبی قرار داده است. در روزهای پس از صدور حکم، ویدیوهای متعددی در فضای مجازی منتشر شد که در آن‌ها موج تهدید شدیدی به مرگ علیه این قاضی مسلمان هندی به چشم می‌خورد. این ویدیوها این‌طور القا می‌کردند که خان به‌دلیل هندو بودن متهمان علیه آن‌ها حکم داده است.
اگرچه احکام قضایی اغلب مورد انتقاد قرار می‌گیرند، اما حملات به خان نه بر استدلال قانونی او، بلکه بر مذهبش متمرکز بوده است. گستردگی این آزارها و شدت تهدید جانی به مرگ علیه این قاضی هندی باعث شده نهادهای مهم قضایی از او حمایت کنند و برایش حفاظت پلیسی در نظر گرفته شود.
حملات به خان اندکی پس از صدور حکم آغاز شد؛ زمانی که اعضای خانواده محکومان در خارج از دادگاه تجمع کردند، به حکم اعتراض نمودند و سعی کردند مانع از انتقال مردان به زندان توسط کاروان پلیس شوند. آن‌ها ادعا می‌کردند که این مردان به خاطر «نجات گاوها» مجازات می‌شوند.
پس از آن کمپین آزار آنلاین شکل گرفت و ویدیوهایی از اینفلوئنسرهای راست‌گرای هندو منتشر شد که با استفاده از الفاظ رکیک مذهبی به خان توهین کرده و او را به تجاوز و مرگ تهدید می‌کردند.
در یک ویدیو، مردی هشدار داد که اگر محکومان ظرف ۱۰ روز آزاد نشوند، در سراسر کشور «خونریزی» به پا خواهد شد. تا زمان نگارش این گزارش، بسیاری از این ویدیوها همچنان در فضای مجازی باقی مانده و هزاران لایک و بازنشر دریافت کرده‌اند. چهره‌ها و شناسه‌های رسانه‌های اجتماعی گویندگان در حالی که تهدید می‌کردند و به خشونت دامن می‌زدند، به وضوح قابل مشاهده است.
حمایت رسانه‌ها و گروه‌های راست‌گرا از محکومان حکم دادگاه علیه محافظان گاو
مجری شبکه راست‌گرای هندی «سودارشان نیوز» نیز با خانواده محکومان ابراز همبستگی کرد و گفت آن‌ها «هرگز تصور نمی‌کردند اعضای خانواده‌شان که برای نجات گاوها همه چیز را به خطر انداخته‌اند، به‌خاطر آن زندانی شوند». او همچنین از مخاطبان خواست «صدایشان را بلند کنند» زیرا «اکنون زمان مبارزه برای محافظان گاو است.»
بسیاری از سازمان‌های خودخوانده حفاظت از گاو و گروه‌های «هندوتوا» (ملی‌گرایان هندو) نیز اعتراضات گسترده‌ای را علیه صدور این حکم سنگین دادگاه علیه محافظان گاو برگزار کردند.
در ۲۲ جون، سازمان «گائو راکشا پریشاد» در ایالت «پنجاب» تجمعی اعتراضی برپا کرد که در آن معترضان به ماکت خان حمله کرده و آن را آتش زدند. سه روز بعد، گروه «راشتریا باجرانگ دال» تجمعی در ایالت «اوتار پرادش» برگزار کرد و خواستار آزادی محافظان گاو شد.
هشدار قاضی سابق دیوان عالی درباره وارونگی عدالت
«مارکاندی کاتجو»، قاضی سابق دیوان عالی هند، در پستی در شبکه اجتماعی ایکس اشاره کرد که این ویدیوها و اعتراضات صرفاً به نقد حکم نمی‌پردازند، بلکه تلاش می‌کنند «با تقلیل هویت قاضی خان به مذهبش، مشروعیت او را به‌عنوان مقام قضایی زیر سوال ببرند.»
او نوشت: «هویت مسلمان او به محور اصلی زیر سوال بردن مشروعیت حکم تبدیل شد. این نشان‌دهنده یک وارونگی خطرناک در عدالت است. تصمیمات قضایی باید از طریق استدلال‌های قانونی ارزیابی شوند، نه از طریق هویت مذهبی فردی که آن‌ها را صادر می‌کند.»
کاتجو بعداً گفت که خان پیامی برای او فرستاده و از او تشکر کرده است؛ خان گفته بود این توهین‌ها و پیام‌های تهدید آشکار به مرگ علیه یک قاضی هندی او را دچار آسیب روحی کرده و به او این حس را داده که انگار با صدور حکم خود مرتکب جرم شده است.
خان همچنین از حمایت سازمان‌های برجسته قضایی برخوردار شده است؛ انجمن وکلای دیوان عالی و انجمن وکلای دادگستری دیوان عالی، تهدیدها علیه او را محکوم کرده و خواستار اقدام علیه عاملان شده‌اند.
پیوند امنیت دستگاه قضایی با اصول دموکراسی
«ویکاس سینگ»، رئیس انجمن وکلای دیوان عالی، به بی‌بی‌سی گفت که تهدید علیه یک قاضی مسئله‌ای جدی است، زیرا دستگاه قضایی با بنیان‌های دموکراسی گره خورده است. او گفت: «اگر اجازه دهیم چنین اتفاقی رخ دهد، هیچ قاضی‌ای قادر به اجرای عدالت نخواهد بود. در یک دموکراسی، قاضی باید بتواند بدون ترس یا جانبداری وظیفه خود را انجام دهد.»
در همین حال، «سودهاکار باراسکار»، مقام پلیس، به بی‌بی‌سی گفت پرونده‌ای تحت مواد مربوط به قانون کیفری هند تشکیل شده و دو نفر بازداشت شده‌اند. او افزود واحد سایبری در حال شناسایی افرادی است که ویدیوهای تحریک‌آمیز را منتشر می‌کنند و به‌طور مداوم شبکه‌های اجتماعی را رصد می‌کند.
ضرورت برابری در حفاظت از جان قضات
اما «سانجای هگده»، وکیل دیوان عالی، استدلال کرد که دولت و قوه قضاییه باید اقدامات بیشتری برای تضمین امنیت خان انجام دهند. او در مقاله‌ای در وب‌سایت حقوقی Live Law به نمونه‌ای اشاره کرد که در آن با تهدیدهای علیه یک قاضی پیشین برخورد شده بود.
«گاتام پاتل»، قاضی پیشین دادگاه عالی بمبئی، و خانواده‌اش پس از حکم سال ۲۰۲۴ او در یک پرونده اختلاف ارث در جامعه مسلمان، بیش از ۱۰ ماه با تهدید مواجه بودند. پس از طرح دعوای منافع عمومی از سوی سه نهاد قضایی، دادگاه عالی بمبئی به دولت «ماهاراشترا» دستور داد برای پاتل حفاظت فراهم کند و از کمیسر پلیس بمبئی خواست بر تحقیقات نظارت داشته باشد و گزارش وضعیت ارائه دهد.
هگده نوشت: «اگر یک قاضی بازنشسته دادگاه عالی شایسته حفاظت دولتی و نظارت قضایی بر پرونده‌اش است، یک قاضی شاغل در دادگاه ناحیه‌ای نیز باید شایسته این حق باشد. این اصل نباید تابع جایگاه، مذهب یا فضای سیاسی پیرامون یک حکم خاص باشد.»
هفته گذشته، دادگاه عالی «مادیا پرادش» از مقامات ارشد خواست توضیح دهند چه اقداماتی برای حفاظت از خان و شناسایی عوامل پشت پرده تهدید مداوم به مرگ این قاضی هندی پس از صدور حکم تاریخی دادگاه علیه محافظان گاو انجام شده است. این دادگاه همچنین دستور داد که حفاظت پلیس از او ادامه یابد.
منبع: بی‌بی‌سی
