دانشمندان موفق شدند واکسن جدیدی برای مقابله با سرطان معرفی کنند. واکسن mRNA سرطان سیستم ایمنی بدن را فعال کرده و توانایی آن را در شناسایی و نابودی تومورها افزایش میدهد. همچنین تأثیر درمانهای فعلی را به شکل چشمگیری تقویت میکند.
واکسن سرطان که بر پایه تکنولوژی «mRNA» ساخته شده، در مطالعات اولیه روی حیوانات آنقدر امیدوارکننده ظاهر شد که حالا مجوز ورود به مرحله آزمایش انسانی را دریافت کرده است تا توانایی خود را برای مقابله با «تمام انواع سرطان» نشان دهد.
تفاوت بزرگ این واکسن با روشهای قبلی این است که دیگر نیازی به شخصیسازی زمانبر ندارد. درنتیجه به عنوان یک درمان «آماده مصرف»، میتواند به سرعت سیستم دفاعی بدن را علیه سلولهای سرطانی فعال کند.
این رویکرد نوآورانه بهویژه برای بیمارانی که از احتمال بازگشت سرطان نگراناند یا با تومورهای مقاوم مواجه هستند، روزنهای از امید تازه در مسیر درمان به شمار میآید.
واکسن سرطان چگونه عمل میکند؟
طریقه کار بسیاری از روشهای درمان سرطان، از جمله واکسنها، این است که به سیستم ایمنی یاد میدهند پروتئینهای ویژهای را که روی سلولهای سرطانی وجود دارند، بشناسند و به آنها حمله کنند. با این حال، چالش اصلی این است که این پروتئینها برای هر فردی منحصربهفرد است.
در نتیجه، تولید واکسنهای شخصی برای هر بیمار، فرآیندی زمانبر است که گاهی ماهها وقت میگیرد. دکتر «الیاس سایور»، سرپرست این تحقیق در «دانشگاه فلوریدا»، میگوید در این فاصله، سرطان بیمار میتواند جهش پیدا کند. درنتیجه ممکن است تأثیر درمان را کاهش دهد.
به همین خاطر، این تیم تحقیقاتی به دنبال یک راه حل جایگزین و سریعتر بود. دکتر «سایور» میگوید: «فکر داشتن درمانی که بتوان فوراً و به صورت عمومی از آن استفاده کرد، میتواند یک انقلاب واقعی در مدیریت بیماران سرطانی باشد». این همان جرقهای بود که به تولد ایده «واکسن سرطان» منجر شد. واکسنی که بتواند به سرعت سیستم دفاعی بدن را برای مقابله با تومورها به کار بگیرد.
واکسن mRNA سرطان چگونه سیستم ایمنی بدن را بیدار میکند؟
واکسن mRNA سرطان که نتایج آن در مجله معتبر «Nature Biomedical Engineering» منتشر شده، از فناوری «mRNA» بهره میبرد. اما شیوه کار آن متفاوت است. این واکسن به جای اینکه سیستم ایمنی را برای شناسایی یک پروتئین خاص آموزش دهد، به سلولهای بدن دستور میدهد تا مولکولهایی به نام «اینترفرون نوع یک» را تولید کنند.
«اینترفرونها» مانند یک آژیر خطر برای سیستم ایمنی عمل میکنند و اولین خط دفاعی بدن، یعنی «سیستم ایمنی ذاتی» را به سرعت فعال میسازند.
تحقیقات انجام شده روی موشها نشان داد که این سیگنال هشدار، برای جلوگیری از رشد تومورها در مراحل اولیه نقشی حیاتی دارد. علاوه بر این، زمانی که واکسن mRNA سرطان همراه با درمانهای رایج ایمنیدرمانی استفاده شد، توانست با موفقیت بسیار بیشتری جلوی رشد تومورهای مقاوم به درمان در مدل سرطان پوست «ملانوما» را بگیرد.
واکسن سرطان امیدی نو برای درمان تومورها
دکتر «سایور» با اشاره به نتایج این تحقیق معتقد است که اگرچه مطالعه فعلی بیشتر بر تومورها تمرکز داشته، اما این روش درمانی میتواند بهعنوان یک الگوی جهانی برای مقابله با انواع مختلف سرطان مورد استفاده قرار گیرد. به گفته او، یکی از کاربردهای مهم واکسن سرطان، پیشگیری از بازگشت بیماری پس از پایان دوره درمان است.
از سوی دیگر، دکتر «دیانا عزام»، متخصص «دانشگاه بینالمللی فلوریدا»، این شیوه درمانی را بهویژه برای مقابله با «تومورهای سرد» مؤثر ارزیابی میکند. «تومورهای سرد»، از جمله سرطانهای لوزالمعده و تخمدان، معمولاً واکنش ایمنی قابل توجهی در بدن ایجاد نمیکنند. همین ویژگی باعث میشود شناسایی و مقابله با آنها برای سیستم ایمنی دشوارترشود و روند درمان با چالشهای بیشتری همراه باشد.
در حال حاضر، تیم دکتر «سایور» فاز آزمایش انسانی واکسن mRNA سرطان را برای بیماران مبتلا به سرطان مغز «گلیوما» و سرطان استخوان «استئوسارکوم» آغاز کرده است تا ایمنی و کارایی این واکسن را در انسانها نیز ارزیابی کند.
منبع: livescience
