از روز شنبه که قیمت دلار از ۱۴۱ هزار تومان عبور کرد و در مقاطعی حتی به بیش از ۱۴۴ هزار تومان رسید، موجی از نگرانیها را در میان مردم به وجود آورد. این نگرانیها از روز یکشنبه با اعتراضات و قیام خیابانی بازاریان تهران همراه شد.
اعتراضات بازاریان و کسبه تهران و شماری از شهرهای دیگر ایران، که از روز یکشنبه در واکنش به افزایش بیسابقه قیمت ارز و بیثباتی اقتصاد آغاز شده بود، روز دوشنبه وارد دومین روز خود شد. همزمان با ادامه این تجمعها، نیروهای انتظامی و یگانهای ضدشورش نیز با شلیک گاز اشکآور برای متفرق کردن معترضان در نقاط مختلف پایتخت وارد عمل شدند.
معترضان برای دومین روز پیاپی در نقاط مختلف تهران، از جمله خیابانهای جمهوری، لالهزار، امیرکبیر، سعدی، چهارراه سیروس، میدان حسنآباد، سهراهی امینحضور، بازار شوش، بازار بزرگ تهران و محدوده پاساژ موبایل علاءالدین تجمع و راهپیمایی کردند. در بسیاری از این مناطق، کسبه با بستن مغازهها یا نیمهتعطیل کردن واحدهای صنفی خود به اعتراضها پیوستند. تصاویر منتشرشده از راسته مسگرهای سرای ملی بازار تهران نیز نشان میدهد بازاریان با بستن مغازهها به اعتصابات پیوستهاند.
در میدان شوش، که مرکز فروش ظروف و لوازم خانگی پایتخت محسوب میشود، کسبه همزمان با دیگر بازاریان دست از کار کشیده و در خیابانهای اطراف محل کسبوکار خود تجمع اعتراضی برگزار کردند.
علاوه بر تهران، تجمعهایی در شهرهای دیگر ایران از جمله کرج، همدان، قشم و ملارد صورت گرفت و دانشجویان دانشگاه تهران نیز به معترضان پیوستند و دست به اعتراض زدند. در پی ورود دانشجویان به اعتراضات بازاریان تهران، درهای کوی دانشگاه بسته شده است و پلیس و نیروهای امنیتی کوی دانشگاه را محاصره کردهاند.
مقابله نیروهای انتظامی با گاز اشک آور
همزمان با گسترش اعتراضات بازاریان تهران و مردمان، نیروهای پلیس و یگانهای ضدشورش جمهوری اسلامی در چندین نقطه تهران با معترضان درگیر شدند. تصاویر متعددی از شلیک گاز اشکآور در خیابان جمهوری، مقابل پاساژ موبایل علاءالدین، اطراف باغ سپهسالار و پل حافظ منتشر شده است. در این مناطق حضور نیروهای ضدشورش کاملا محسوس گزارش شده است. گزارشها نشان میدهد در باغ سپهسالار، خیابانها مسدود و سطلهای زباله شهری به آتش کشیده شدهاند. معترضان در این منطقه با شعار به برخورد نیروهای امنیتی واکنش نشان میدهند.
استعفای رئیس بانک مرکزی همزمان با جلسه فوری
در حالی که محمدرضا فرزین، رئیس کل بانک مرکزی، با تیم اقتصادی دولت جلسهای با موضوع دلار و معیشت داشت، خبر استعفای وی منتشر شد. این جلسه با تأکید رئیسجمهور و در راستای هماهنگی تیم اقتصادی دولت در خصوص سیاستهای ارزی، تجاری و معیشتی مردم، در بانک مرکزی برگزار میشد و قرار بود نتایج حاصل از آن در دولت جمعبندی و اطلاعرسانی شود.
با این وجود، روابطعمومی بانک مرکزی استعفای فرزین را تکذیب کرد. همچنین تأیید نمود که او در جلسه تیم اقتصادی دولت حضور دارد. در همین حال، سیدمهدی طباطبایی، معاون ارتباطات و اطلاعرسانی دفتر رئیسجمهور، با انتشار پستی در شبکه اجتماعی ایکس، آب پاکی را روی دست همه ریخت و نوشت: «با نظر و تصمیم رئیسجمهور، عبدالناصر همتی رئیس کل بانک مرکزی خواهد شد.»
همتی که پیشتر بهدلیل ناتوانی در مدیریت اقتصادی کشور از سوی مجلس استیضاح و برکنار شده بود، اکنون بار دیگر با تصمیم رئیسجمهور به رأس بانک مرکزی بازگردانده میشود. او پیش از این در دوره دوم ریاستجمهوری حسن روحانی نیز رئیس کل بانک مرکزی ایران بود.
اعتراض مجلسیها به جانشینی همتی
جمعی از نمایندگان مجلس با امضای نامهای نسبت به تصمیم رئیس جمهور برای انتصاب عبدالناصر همتی به ریاست بانک مرکزی اعتراض کردند.
امروز سهشنبه در حاشیه صحن علنی مجلس، نمایندگان مجلس شورای اسلامی طی نامهای به رئیس جمهور خواستار بکار نگرفتن عبدالناصر همتی به عنوان رئیس جدید بانک مرکزی شدهاند.
یک نماینده امضا کننده گفت: «در همان دقایق اولیه این نامه به امضای بیش از ۱۰۰ نماینده رسیده است.» همچنین در خصوص این نامه از عباس پاپیزاده عضو هیئت رئیسه مجلس شورای اسلامی نیز سوال کرد که وی هم در تایید این نامه گفت: «نمایندگان مجلس حدوداً ۱۰ ماه پیش به دلیل اعتماد نداشتن به همتی وی را استیضاح و عزل کردند.»
واکنش دولت به اعتراضات ۱۴۰۴ ایران
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران با انتشار پستی در شبکه ایکس گفت که او به وزیر کشور ماموریت داده است تا با «نمایندگان معترضان» گفتوگو کند.
نیروهای جمهوری اسلامی نیز برای متفرق کردن معترضان به خشونت متوسل شدند. در برخی تجمعات پلیس اقدام به شلیک گاز اشکآور کرد و با معترضان درگیر شد.
تصویری ئسری شجاع که در برابر دستهای از نیروهای موتورسوار ضد شورش روی زمین نشسته است، بازتاب گستردهای در شبکههای اجتماعی ایران و جهان داشته است.
گسترش اعتراضات بازاریان تهران به سایر شهرها
همزمان با تداوم اعتراضات بازاریان تهران، بازاریان سایر شهرها نیز دست به اعتراض زدند.
درپی تداوم اعتراضات بازاریان تهران، ابتدا پایتخت و سپس مشهد و همدان نیز روز چهارشنبه تعطیل شدند.
دولت اعلام کرد تمامی ادارات، موسسات دولتی، مراکز تجاری، مدارس، دانشگاهها ومراکز آموزش عالی، بانکها و شهرداریها چهارشنبه ۱۰ دی، در استان تهران تعطیل هستند.
مراکز درمانی، امدادرسان وخدماتی، شعب کشیک بانکها و نیروهای انتظامی از این تصمیم مستثنی هستند.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی اعلام کرد که نمایندگان صبح سهشنبه یک نشست غیرعلنی برگزار کردهاند. در همین حال، کمیسیون تلفیق لایحه بودجه ۱۴۰۵ با کلیات لایحه بودجه پیشنهادی دولت، موافقت نکرد.
آمادگی دولت برای شنیدن صداهای مخالف
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت در نشست خبری امروز خود گفت که «دولت حتی اگر با صداهای تند مواجه شود، با صبوری خواهد شنید.» او با اشاره به دستور مسعود پزشکیان به وزیر کشور برای ایجاد سازوکار گفتوگو و نشستن پای صحبت معترضان گفت دولت «اعتراضها را به رسمیت میشناسد.»
مهاجرانی اضافه کرد که دولت «بر حق تجمعات مسالمتآمیز، که در قانون اساسی جمهوری اسلامی به رسمیت شناخته شده است، تاکید دارد.» همچنین اضافه کرد که «باور داریم مردم ایران مردمی صبور هستند. اگر صدای اعتراضشان بلند میشود، نشاندهنده فشارهای جدی و طاقتفرساست.»
مهاجرانی از«تدوین برنامه دولت برای شرایط اضطراری» خبر داد. همچنین با اشاره به جلسه دیروز تیم اقتصادی دولت گفت: «برنامهای برای مدیریت شرایط اقتصادی در کوتاهمدت، در بازهای حدود ۱۵ ماهه، با هدف ایجاد ثبات اقتصادی» در نظر گرفته شده است.
واکنش صفحه فارسی وزارت خارجه آمریکا به اعتراضات ۱۴۰۴ ایران
حساب فارسی وزارت خارجه آمریکا در شبکه ایکس به اعتراضات ۱۴۰۴ ایران واکنش نشان داد. همچنین عصر دوشنبه، هشتم دی، مجموعه پستهایی در این رابطه منتشر کرده از جمله ویدیوهایی از این اعتراضات در چند شهر ایران و جزیره قشم.
در یکی از این پستها، حساب رسمی وزارت خارجه آمریکا در حمایت از مردم شجاع ایران به فارسی نوشته: «اعتراضات بازاریان تهران به شهرهای سراسر ایران گسترش یافت. از جمله همدان، مشهد، اصفهان، زنجان و ملارد. این حضور ناشی از شجاعت چشمگیر ایرانیانی دارد که از مشکلات ایجاد شده توسط سیاستهای شکستخورده و سوءمدیریت اقتصادی رژیم جمهوری اسلامی خسته شدهاند. ایالات متحده شجاعت آنان را میستاید. همچنین در کنار همه کسانی که خواستار کرامت و آیندهای بهتر هستند، ایستاده است.»
ایران، آمریکا و متحدانش را به تلاش برای «ساقط کردن رژیم» متهم میکند. اما واشنگتن میگوید حمایت از اعتراضات ۱۴۰۴ مردم ایران در چارچوب ارزشهای ایالات متحده و دفاع از آزادی و حقوق بنیادین بشر قرار دارد.
حضور پررنگ دانشگاهیها در سومین روز اعتراضات
اعتراضات به وضعیت اقتصادی و معیشتی روز سهشنبه برای سومین روز پیاپی درحالی ادامه یافت که در این روز بهویژه دانشجویان نقش پررنگتری داشتند.
در سومین روز از اعتراضات ۱۴۰۴ ایران، حضور دانشجویان معترض در دانشگاههای مختلف از جمله دانشگاه تهران، دانشگاه صنعتی امیرکبیر (پلیتکنیک تهران)، دانشگاه شهید بهشتی، خواجه نصیر توسی، دانشگاه اصفهان و یزد بیش از پیش در اعتراضات دیده می شود.
در این روز علاوه بر بازار تهران، بازار شادآباد که به بازار آهنآلات معروف است، به صف اعتراضات پیوست.
این گزارش در حال بروز رسانی است…
