زوال عقل که با از دست دادن حافظه و زوال شناختی همراه است، همزمان با افزایش سن جمعیت ساکنان کشورهای مختلف به یکی از دغدغههای مهم جهانی تبدیل شده است. با اینکه حفظ سبک زندگی سالم، فعالیت جسمی و ذهنی و داشتن رژیم غذایی متعادل از جمله استراتژیهایی هستند که برای کاهش خطر ابتلا به زوال بسیار حائز اهمیت به شمار میروند، تحقیقات اخیری که به تازگی در مجله معتبر Alzheimer’s & Dementia منتشر شده روشهای جدیدی برای مقابله با این بیماری را در اختیار ما قرار داده است.
این تحقیق با صرف نظر از تاثیر ویژگیهای شخصیتی بر سلامت مغز بر پنچ ویژگی بزرگ تمرکز کرده است:
- برونگرایی شامل صفاتی مانند علاقهمندی به حضور اجتماعی / صریح بودن / زیاد حرف زدن / هیجانخواهی / لذت بردن از همراهی با دیگران / در جستجوی جلب توجه / پر انرژی بودن
- پذیرش تجربههای جدید شامل صفاتی مانند کنجکاو بودن / علاقهمندی به هنر / ماجراجو بودن / دنبال ایدههای جدید بودن / تنوعطلبی / خلاق بودن / نوآور بودن / تصویرپردازی / فرار از تکرار
- وجدان و مسئولیتپذیری شامل صفاتی مانند هدفگذاری / وظیفهشناسی / داشتن نظم شخصی / منظم بودن / کارایی بالا / جستجوی موفقیت
- سازگاری و موافق بودن شامل صفاتی مانند اعتماد کردن به دیگران / صمیمی بودن / زمینهسازی برای همکاری و تعامل / همراه شدن و همراه بودن / رفتار دوستانه / به سادگی کوتاه آمدن در بحثها و گفتگوها
- نوروتیک بودن شامل صفاتی مانند زودخشم بودن / آسیبپذیری نسبت به رفتار دیگران / نداشتن ثبات احساسی / اضطراب داشتن / تجربهی مکرر احساسات منفی
توجه داشته باشید که مدل پنج عاملی شخصیت یکی از مدلهای شخصیتشناسی است که مطالعات فراوانی روی آن انجام شده و به صورت گسترده مورد اشاره و استفاده قرار میگیرد. این مدل را میتوان زیرمجموعهی نظریههای شخصیتشناسی صفاتی دانست. به همین ترتیب، نظریه مدل پنج عاملی شخصیت بر این فرض بنا شده که تفاوت میان انسانها را میتوان بر اساس تفاوت در پنج دسته از ویژگیها توصیف کرد.
محققان این مطالعه هم حالا در حال بررسی این مسئله هستند که این ویژگیها چگونه میتوانند در زوال عقل نقش داشته باشند و برای مبارزه با این بیماری ویرانگر فرصتهای جدیدی را در اختیار ما قرار دهند.
دکتر «ایلین گراهام»، دانشیار پزشکی دانشگاه نورث وسترن، در این باره گفت: «ما در تحقیقات قبلی دیدهایم که اگر فردی دارای ویژگی نوروتیک زیادی باشد، احتمال ابتلا به زوال عقل بیشتر خواهد بود. با این حال، افرادی که وجدان و مسئولیت پذیری بیشتری دارند کمتر ممکن است که به این بیماری مبتلا شوند. این مطالعه جدید هم به این مسئله میپردازد که این ویژگیهای شخصیتی چگونه میتوانند نه تنها با نحوه تفکر و پردازش اطلاعات، بلکه با تغییرات فیزیکی که در مغز اتفاق میافتند در ارتباط باشند.»
محققان این پروژه برای بررسی دقیقتر دادههای هشت مطالعه مختلف را بررسی کردند که شامل بیش از 44 هزار شرکتکننده بود که هزار و ۷۰۳ نفرشان به زوال عقل مبتلا شده بودند. آنها با تمرکز بر مدل پنج عاملی شخصیت، رفاه شخصی، میزان رضایت از زندگی و دیدگاه کلیشان نسبت به زندگی به نتیجه رسیدند.
این مطالعه نشان داد افرادی که سطوح بالاتری از صفات منفی مانند نوروتیک بودن یا سطوح کمتری از ویژگیهای مثبت مانند وجدان و برونگرایی را دارند، به احتمال بیشتری به زوال عقل مبتلا میشوند و در مقابل، ویژگیهایی مانند باز بودن نسبت به تجربههای جدید، ساگاری و احساس رضایت کلی از زندگی باعث کاهش خطر ابتلا به این بیماری میشد.
جالب است بدانید که این مطالعه نشان میدهد ارتباط بین خصوصیات شخصیتی و زوال عقل بسیار فراتر از تغییرات معمول مغزی است که در بیماران مبتلا مشاهده میشود.
دکتر «اموری بک»، روانشناس و نویسنده اصلی این مطالعه سوال مهمی را در این بین مطرح میکند: «اگر تشخیص خصوصیات شخصیتی در تستهای شناختی ممکن باشد، اما در آسیبشناسی خودش را نشان ندهد، چه اتفاقی ممکن است رخ دهد؟» این سوال در واقع به این احتمال اشاره میکند که برخی از ویژگیهای شخصیتی توانایی فرد برای مدیریت و سازگاری با مشکلات شناختی، حتی با وجود آسیب مغزی، هم دائما در حال افزایش هستند.
در نهایت، همانطور که دکتر گراهام تاکید کرد، نکته مهم این مطالعه ارتباط بین نوروتیک بودن و کاهش سلامت شناختی است. نوروتیک بودن با زوال عقل مرتبط است و افراد مبتلا به آن بیشتر مستعد اضطراب، بدخلقی و نگرانی هستند. افرادی که وجدان دارند و مسئولیتپذیر هستند بیشتر ورزش میکنند، مراقب سلامتی خود هستند و کمتر نوشیدنی الکلی مصرف میکند. بنابراین میتوان گفت که ترویج برخی از عادات بهداشت روان در میان افراد مبتلا به خصوصیات شخصیتی منفی میتواند یکی از گامهای بسیار مهم کاهش خطر ابتلا به زوال عقل باشد.
نگاهی به بیماری پیش دیابت و رابطه آن با زوال عقل در جوانان
- عضویت در کانال تلگرام رسانه هدهد کانادا
- اخبار روز کانادا و اخبار مهاجرت کانادا را در رسانه هدهد دنبال کنید
- هم اکنون شما هم عضو هفته نامه رسانه هدهد کانادا شوید
منبع: دهلفی
