«شهباز شریف»، نخستوزیر پاکستان، اعلام کرد که هر دو طرف پایان فوری و دائمی تمامی عملیاتهای نظامی را اعلام کردهاند. تمامی طرفها تایید کردهاند که این گام اساسی برای پایان دادن به وضعیت جنگ، روز جمعه با امضای یادداشت تفاهم رسمی میان ایران و آمریکا در سوئیس محقق خواهد شد. «کاظم غریبآبادی»، معاون وزیر امور خارجه ایران، گفت که متن این یادداشت تفاهم پس از امضا منتشر میشود.
ایران و آمریکا هر دو اعلام کردهاند که بازگشایی تنگهی هرمز و رفع محاصرهی بنادر ایران توسط آمریکا بلافاصله پس از امضای یادداشت تفاهم آغاز خواهد شد. هر دو طرف گفتهاند که این گام مقدماتی میتواند به پایان رسمی وضعیت شبه جنگ و تنشهای دیرینه میان ایران و آمریکا منجر شود و مذاکرات دربارهی موضوعات پیچیدهتر (به ویژه مسالهی هستهای ایران و تحریمهای آمریکا علیه ایران) ظرف ۶۰ روز آینده انجام خواهد شد.
اثرات بازگشایی تنگه هرمز بر روند رفع تحریم های ایران
«دونالد ترامپ»، رئیسجمهور آمریکا، گفت که تنگهی هرمز روز جمعه بازگشایی میشود و او دستور رفع محاصرهی بنادر ایران را صادر کرده است. یک مقام ارشد ایرانی گفت که پس از امضای یادداشت تفاهم، این تنگه به روی «تمامی کشتیهای تجاری» باز خواهد شد.
خبرگزاری نیمهرسمی فارس گزارش داد که بر اساس این یادداشت تفاهم، تردد دریایی از طریق این تنگه توسط ایران و با هماهنگی عمان نظارت و تنظیم میشود.
برنامهی هستهای ایران
هر دو طرف اعلام کردهاند که ایران موافقت کرده است که سلاح هستهای تولید نکند و به آن دست نیابد؛ تعهدی که تهران دهههاست بارها آن را تکرار کرده است.
یک مقام ارشد ایرانی گفت که تا زمان دستیابی به توافق نهایی، ایران فعالیتهای هستهای خود را تعلیق کرده و از غنیسازی بیشتر اورانیوم یا توسعهی تاسیسات هستهای خودداری خواهد کرد. به گفتهی این مقام ایرانی، آمریکا موافقت کرده است که ایران بتواند ذخایر اورانیوم با غنیسازی بالای خود را در قالب یک توافق جامع در آینده، در داخل خاک خود رقیق کند.
ترامپ روز شنبه گفت که هیچ فوریت و عجلهای برای خارج کردن ذخایر مواد هستهای ایران وجود ندارد و آمریکا «زمانی که همه چیز آرام شد» آن را تحویل خواهد گرفت. او با اشاره به فرآیند صلح تاکید کرد که این تفاهم گامی برای پایان بخشیدن به سایه جنگ مکرر میان ایران و آمریکا است. ترامپ اشاره کرد که تحت هرگونه توافقی، یک سیستم بازرسی سختگیرانه برای ایران وجود خواهد داشت، اما به جزئیات آن اشارهای نکرد.
«لیندزی گراهام»، سناتور آمریکایی، گفت که هرگونه توافق نهایی در مورد برنامهی هستهای ایران باید توسط کنگره بررسی و تصویب شود.
روند رفع تحریم های ایران و پیامدهای مالی آن
مقام ارشد ایرانی گفت که آمریکا موافقت کرده است تا زمان دستیابی به توافق نهایی، هیچ تحریم جدیدی علیه ایران وضع نکند. آنها با اشاره به گامهای اولیه برای رفع برخی تحریم های مالی افزودند که آمریکا محدودیتهای نفتی ایران را برای یک دورهی مشخص تعلیق (waiver) خواهد کرد و پس از توافق نهایی، تمامی تحریمهای آمریکا و سازمان ملل بر اساس یک جدول زمانی توافقشده لغو خواهند شد.
این مقام ارشد ایرانی گفت آمریکا با آزادسازی ۲۵ میلیارد دلار از داراییهای بلوکهشدهی ایران، از جمله از طریق انتقال مستقیم پول نقد، همکاری میان کشورهای منطقه و خطوط اعتباری مالی موافقت کرده است. آنها با تاکید بر اینکه این اقدام بخشی از مسیر رفع تدریجی فشارها است، افزودند واشینگتن همزمان با تعلیق تحریم های گذشته، طرحی را برای بازسازی و توسعهی ایران آماده خواهد کرد تا ظرف ۶۰ روز با تهران مورد مذاکره و توافق قرار گیرد.
ترامپ گفت که پول نقدی به ایران پرداخت نخواهد شد، اما امکان رفع و لغو همهجانبهی تحریم های اقتصادی علیه ایران وجود دارد.
لبنان
شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، گفت که پایان فوری و دائمی تمامی عملیاتهای نظامی شامل لبنان نیز میشود. دبیرخانهی شورای عالی امنیت ملی ایران اعلام کرد که عملیاتهای نظامی از دوشنبه شب، از جمله در لبنان، به طور دائمی متوقف خواهد شد.
«عباس عراقچی»، وزیر امور خارجهی ایران، گفت که حملات اسرائیل به لبنان باید به طور کامل متوقف شود و مسئولیت اجرای این توافق چارچوب بر عهدهی آمریکا است.
«یسرائیل کاتس»، وزیر دفاع اسرائیل، گفت که ارتش اسرائیل در مناطق امنیتی که در لبنان، سوریه و غزه تصرف کرده است باقی خواهد ماند و «بنیامین نتانیاهو»، نخستوزیر اسرائیل، این موضوع را به صراحت به ترامپ اعلام کرده است.
ترامپ پیش از اعلام این یادداشت تفاهم گفته بود که آرامش را به منطقه، از جمله لبنان، بازخواهد گرداند. او تاکید کرد که دیگر نباید حملهای از سوی اسرائیل به لبنان و همچنین حملهای از سوی گروه لبنانی حزبالله (مورد حمایت ایران) به اسرائیل صورت گیرد.
منبع: رویترز
