روزنامهی والاستریت ژورنال گزارش داد حکومت ایران همزمان با تقویت استحکامات دفاعی و بازسازی توان موشکی و پهپادی خود، به کشورهای منطقه هشدار داده است که در صورت ازسرگیری حملات آمریکا، دامنهی جنگ را گسترش خواهد داد و اهداف نظامی و اقتصادی بیشتری را در خاورمیانه هدف قرار میدهد.
به نوشتهی این روزنامه، تهران در حال آمادهسازی برای احتمال حملهی نظامی آمریکا پس از انتخابات میاندورهای سوم نوامبر است و تلاش میکند با تهدید به تشدید درگیریها، واشینگتن را از اقدام نظامی منصرف کند. در همین حال، ارتش آمریکا نیز در حال تقویت حضور نظامی خود در منطقه و بررسی گزینههای حملهی احتمالی است.
تهدید به حمله به کشورهای منطقه و زیرساختهای حیاتی
والاستریت ژورنال به نقل از منابع آگاه نوشت که مقامهای حکومت ایران در گفتوگوهای خصوصی با مقامهای منطقهای هشدار دادهاند در صورت حملهی مجدد آمریکا، ممکن است نیروهای نظامی ایران به خاک کشورهای همسایه نفوذ کنند و حملات گستردهتری علیه نیروهای آمریکایی انجام دهند.
تهران همچنین به کشورهای عربی هشدار داده است که تأسیسات نفتی عربستان سعودی و دیگر اهداف منطقهای ممکن است در صورت ازسرگیری جنگ هدف قرار گیرند.
«محسن رضایی»، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، روز یکشنبه ۱۹ مهر از احتمال حمله به امارات متحده عربی سخن گفت و هشدار داد که کابلهای اینترنتی، مراکز داده و تأسیسات مرتبط با هوش مصنوعی در منطقه نیز ممکن است هدف قرار گیرند.
به نوشتهی این روزنامه، چنین تهدیدهایی میتواند آسیبپذیری زیرساختهای اقتصادی و انرژی کشورهای خلیج فارس را افزایش دهد؛ بهویژه در شرایطی که حملات نیروهای همسو با تهران نیز امنیت منطقه را تحت فشار قرار داده است.
تقویت پدافند و استحکامات تأسیسات هستهای
تصاویر ماهوارهای که در گزارش والاستریت ژورنال به آنها استناد شده، نشان میدهد حکومت ایران در حال تقویت مراکز حساس، از جمله تأسیسات هستهای و مناطق مرزی، برای افزایش مقاومت آنها در برابر حملات احتمالی است.
بر اساس تحلیل مؤسسهی علوم و امنیت بینالمللی در واشینگتن از تصاویر شرکت ونتور، در ماه گذشته موانع خاکی موقتی در اطراف سایتهای هستهای کوه کلنگ و نطنز ایجاد شده است. این اقدامات بخشی از تدابیر دفاعی برای دشوار کردن عملیات احتمالی نیروهای زمینی عنوان شدهاند.
تهران همچنین از وقفه در درگیری مستقیم با آمریکا از اواخر خرداد برای بازسازی تأسیسات تولید موشک و پهپاد و تجدید ذخایر تسلیحاتی استفاده کرده است. با این حال، اظهارات منتسب به آیتالله «مجتبی خامنهای» در شهریور نشان میدهد که حکومت با مشکلاتی در زنجیرهی تأمین تجهیزات نیز روبهرو است.
«غلامرضا جلالی»، مسئول برنامههای آمادگی اضطراری کشور، نیز اخیراً اعلام کرد که فرودگاهها، بنادر و نیروگاهها برای شرایط جنگی آماده شدهاند و پناهگاهها و ذخایر پشتیبان در آنها در نظر گرفته شده است.
بسیج هواداران و آمادهسازی غیرنظامیان
به گزارش والاستریت ژورنال، حکومت ایران علاوه بر اقدامات نظامی، در تلاش است جامعه را نیز برای احتمال ازسرگیری جنگ آماده کند.
رسانههای حکومتی بهطور روزانه تجمعات حامیان نظام را پوشش میدهند و در بیلبوردهای تهران، دورههای آموزشی استفاده از موشکهای ضدهوایی دوشپرتاب و تفنگهای تکتیرانداز برای غیرنظامیان تبلیغ میشود.
به نوشتهی این روزنامه، این اقدامات در حالی انجام میشود که ایران توان محدودی برای مقابلهی مستقیم با جنگندههای پیشرفته، بمبافکنهای ارتفاعبالا و موشکهای کروز آمریکا دارد. ازاینرو، تهدید به گسترش جنگ و هدف قرار دادن منافع منطقهای واشینگتن یکی از ابزارهای اصلی تهران برای بازدارندگی به شمار میرود.
تحرکات نظامی آمریکا و خطر گسترش جنگ در خاورمیانه
در سوی مقابل، ارتش آمریکا نیز خود را برای احتمال بازگشت به درگیریها آماده میکند. والاستریت ژورنال گزارش داده است که سومین گروه رزمی ناو هواپیمابر و یک واحد دیگر از نیروهای اعزامی تفنگداران دریایی در مسیر خاورمیانه قرار دارند. پنتاگون همچنین اعزام تجهیزات پدافند هوایی و مهمات بیشتر به پایگاههای منطقه را بررسی میکند.
«دونالد ترامپ»، رئیسجمهور آمریکا، اعلام کرده است که پیش از انتخابات میاندورهای سوم نوامبر به ایران حمله نخواهد کرد، اما احتمال حمله به سایت هستهای کوه کلنگ را مطرح کرده است. مقامهای آمریکایی نیز گفتهاند گزینههای مختلف برای حملات احتمالی در دست بررسی است.
همزمان، تنشها در آبراههای منطقه ادامه دارد. به گفتهی سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا، دستکم سه شناور تجاری آخر هفتهی گذشته در داخل تنگه هرمز و اطراف آن هدف حمله قرار گرفتند. همچنین حملهی پهپادی به نفتکش اماراتی پترو دلفین در نزدیکی عمان باعث آتشسوزی شد و دو ملوان هندی ناپدید شدند.
گزارش والاستریت ژورنال همچنین به حملهی موشکی حوثیهای مورد حمایت ایران به فرودگاه ریاض در روز شنبه اشاره میکند که بنا بر گزارش نخست، دستکم ۱۳ کشته و صدها زخمی بر جای گذاشت.
بنبست جنگ ایران و آمریکا؛ تلاش برای تغییر موازنه
به نوشتهی والاستریت ژورنال، تشدید آمادگیهای نظامی در دو سوی درگیری نشان میدهد که با گذشت بیش از هفت ماه از آغاز جنگ، هیچیک از طرفین هنوز خود را ناگزیر به عقبنشینی نمیبیند.
آمریکا فشارهای اقتصادی بر ایران را افزایش داده و تلاش کرده است عبور نفتکشها از تنگه هرمز را تسهیل کند. در مقابل، سپاه پاسداران حملات به شناورها را افزایش داده و تهران تهدید کرده است در صورت ازسرگیری جنگ، نیروهای آمریکایی و اهداف راهبردی منطقه را با شدت بیشتری هدف قرار خواهد داد.
به گزارش این روزنامه، مقامهای ایرانی حتی از احتمال تلاش برای غرق کردن ناوهای جنگی آمریکا و کشتن خدمهی آنها سخن گفتهاند. در جریان حملات ماه سپتامبر نیز موشکهای ایران به ناوهای جنگی آمریکا نزدیک شدند. پنتاگون هفتهی گذشته، در پی نگرانی از احتمال برنامهریزی سپاه برای حملهی پهپادی، ۱۲ بمبافکن بیـ۱ را از یک پایگاه نظامی آمریکا در بریتانیا جابهجا کرد.
در مجموع، دو طرف بهجای کاهش تنش، در پی تغییر موازنهی درگیری هستند؛ وضعیتی که در کنار تهدیدهای متقابل و افزایش فشار نظامی و اقتصادی، خطر گسترش دوبارهی جنگ به دیگر نقاط خاورمیانه را همچنان بالا نگه میدارد.