ایران با گسترش حملات دریایی و تغییر شیوهی هدف قرار دادن کشتیها در خلیج فارس و دریای عمان، میکوشد فشار بر بازار جهانی نفت را حفظ کند و مانع کاهش قیمتها پیش از انتخابات میاندورهای آمریکا در نوامبر شود؛ راهبردی که به گفتهی دو مقام ارشد ایرانی، در بالاترین سطوح حاکمیت اتخاذ شده است.
به گزارش رویترز به نقل از این دو مقام، تهران حدود ۱۰ روز پیش تاکتیکهای تهاجمی تازهای را علیه کشتیهایی که از نظر ایران محدودیتهای اعلامشده را نقض میکنند، آغاز کرده است. این تغییر با افزایش حملات و تلاش برای جلوگیری از عبور شناورها از تنگه هرمز همراه بوده و ممکن است دامنهی عملیات را به آبهای دورتر از این گذرگاه راهبردی گسترش دهد.
تشدید حملات برای جلوگیری از عبور آزاد کشتیها
بر اساس دادههای سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا و گزارش منابع بینالمللی امنیت دریایی، در یک هفتهی اخیر دستکم ۱۴ مورد حمله، تلاش برای حمله و ممانعت از عبور کشتیها در تنگه هرمز و آبهای اطراف آن ثبت شده است. دادههای مستقل نیز نشان میدهند که حملات به کشتیهای تجاری در روزهای اخیر به بالاترین سطح از زمان آغاز جنگ رسیده است.
یک منبع امنیت دریایی با اشاره به این روند گفت: «آهنگ حملات افزایش یافته است و این افزایش عمدی به نظر میرسد.»
نیروی دریایی سپاه پاسداران مسئولیت چند حمله را بر عهده گرفته و دربارهی عبور کشتیها از این منطقه هشدار داده است: «تمام کشتیهایی که در محدودهی تنگه هرمز سامانههای ناوبری و شناسایی خود را خاموش کنند، متخاصم شناسایی خواهند شد و با آنها بهشدت و قاطعیت برخورد خواهد شد.»
دو مقام ایرانی جزئیات تاکتیکهای جدید را تشریح نکردند، اما گفتند این راهبرد با هدف تغییر نوع و شدت حملات طراحی شده و یکی از اهداف آن، اثرگذاری بر انتخابات آمریکا است. یکی از این مقامها گفت: «هدف، ناکام گذاشتن تلاشهای آمریکا و متحدانش برای کاهش قیمت جهانی نفت است.»
تهدید ایران به گسترش حملات فراتر از تنگه هرمز
به گفتهی مقامهای ایرانی، تهران قصد دارد دامنهی عملیات را از تنگه هرمز به دریای عمان و مناطق دورتر گسترش دهد. گزارشهای منابع امنیت دریایی دربارهی حملات اخیر به کشتیها در آبهای ساحلی قطر و امارات متحده عربی نشان میدهد که این گسترش جغرافیایی ممکن است از هماکنون آغاز شده باشد.
یکی از مقامهای ایرانی با تأکید بر اینکه کشتیهای ناقض محدودیتهای تهران در خارج از تنگه نیز در امان نخواهند بود، گفت: «درست زمانی که فکر کنند به نقطهای نزدیک شدهاند که قیمتها کاهش خواهد یافت، آنها را از آن دور خواهیم کرد. این یک بازی شطرنج است.» او افزود: «چنین کشتیهایی در هیچجا، حتی خارج از تنگه هرمز، در امان نخواهند بود.»
این دو مقام همچنین گفتند که ایران به دنبال ایجاد وضعیتی است که کشتیهای ناقض محدودیتهای این کشور نتواند از تنگه هرمز عبور کند. یکی از آنها هشدار داد: «بهزودی تنگه بهطور کامل بسته خواهد شد.»
استفاده از دیدهبانهای دریایی پس از تضعیف توان راداری
در کنار تغییر شیوهی حملات، ایران از روشهای دیگری برای شناسایی اهداف دریایی استفاده میکند. به گفتهی یک مقام نظامی آمریکایی، پس از آنکه آمریکا بخش بزرگی از توان راداری ایران را نابود کرد، سپاه پاسداران به استفاده از دیدهبانهای غیرمسلح در قایقهای کوچک روی آورد تا شناورهای احتمالی هدف، از جمله کشتیهای نیروی دریایی آمریکا را شناسایی کند.
این مقام گفت ارتش آمریکا هفتهی گذشته متوجه شد که گروهی از دیدهبانهای ایرانی از یک لنج برای شناسایی اهداف و انتقال اطلاعات به سپاه استفاده میکنند. نیروهای آمریکایی پس از مواجهه با این شناور، به سرنشینان آن دستور دادند آن را ترک کنند و سپس لنج را منهدم کردند. به گفتهی این مقام، در این رویداد کسی کشته یا زخمی نشد.
این اقدامات در شرایطی انجام میشود که حملات آمریکا آسیب سنگینی به نیروی دریایی ایران وارد کرده و شمار زیادی از شناورهای این کشور را از بین برده است. به گفتهی مقام نظامی آمریکایی، ایران که نمیخواست قایقهای تندروی باقیماندهی خود را در معرض خطر قرار دهد، در جلوگیری از افزایش صادرات نفت از تنگه هرمز ناکام مانده بود.
محاصره دریایی و فشار اقتصادی آمریکا پیش از انتخابات میاندورهای
تشدید تنشها در تنگه هرمز همزمان با تلاش واشینگتن برای افزایش فشار اقتصادی بر تهران ادامه دارد. آمریکا با حفظ محاصرهی دریایی بنادر ایران و گسترش تحریمها میکوشد ایران را به توافقی برای پایان دادن به درگیری وادار کند.
در سوی دیگر، جنگ با ایران و هزینهی ماهانهی سه میلیارد دلاری آن به یکی از موضوعات اصلی کارزارهای انتخاباتی آمریکا در آستانهی انتخابات میاندورهای نوامبر تبدیل شده است. «دونالد ترامپ»، رئیسجمهوری آمریکا، در حال بررسی گزینههای بعدی در قبال ایران بوده است، اما گفته است که پیش از انتخابات حملهی دیگری انجام نخواهد داد.
مقامهای ایرانی میگویند تصمیم به اجرای راهبرد جدید در بالاترین سطوح رهبری کشور گرفته شده و میان بخشهای مختلف ساختار حاکمیت هماهنگی کامل دربارهی آن وجود دارد. تهران با ادامهی تهدیدها علیه تردد دریایی، در پی آن است که تلاشهای آمریکا برای کاهش قیمت نفت را با مانع روبهرو کند.
منبع: یورونیوز