دولت کانادا در گامی مهم برای بازگرداندن تعادل به نظام مهاجرتی و آموزشی خود، اعلام کرده است که سقف ویزای تحصیلی ۲۰۲۶ را به شکل چشمگیری کاهش می‌دهد. این تصمیم نشان‌دهنده تغییری اساسی در سیاست‌های جذب دانشجویان بین‌المللی و مدیریت ویزای تحصیلی کانادا است. همچنین این سیاست با هدف مهار رشد بی‌رویه جمعیت موقت و کاهش فشار بر بازار مسکن و زیرساخت‌های حیاتی کشور اتخاذ شده است.
طبق اعلام رسمی اداره مهاجرت کانادا «IRCC»، هم‌زمان با این سیاست انقباضی، معافیت‌ها و تسهیلات تازه‌ای برای متقاضیان تحصیلات تکمیلی در نظر گرفته شده تا روند جذب نخبگان و پژوهشگران باکیفیت همچنان حفظ شود.
هدف نهایی دولت فدرال این است که جمعیت ساکنان موقت را تا پایان سال ۲۰۲۷ به زیر پنج درصد از کل جمعیت کشور برساند. هرچند این رویکرد پاسخی مستقیم به بحران مسکن و فشار بر زیرساخت‌هاست، اما در عمل رقابت برای کسب صندلی‌های دانشگاهی را شدیدتر کرده است. همچنین مؤسسات آموزشی را با چالش‌های مالی تازه‌ای روبه‌رو ساخته است.
این مجموعه تغییرات که اجرای آن از سال ۲۰۲۴ آغاز شد، تاکنون تأثیر محسوسی بر برنامه‌ریزی استان‌ها گذاشته و انتظار می‌رود پیامدهای آن طی سه سال آینده حتی پررنگ‌تر نیز شود.
افت شدید دانشجویان بین‌المللی
تصمیم اخیر دولت برای کاهش سهمیه ویزای تحصیلی کانادا، واکنشی مستقیم به فشارهای فزاینده‌ای است که نظام مهاجرتی و آموزشی کانادا را به چالش کشیده است. ارزیابی‌های دولتی نشان می‌دهد که رشد جمعیت ساکنان موقت از ظرفیت‌های پایدار کشور فراتر رفته و تبعات آن در قالب بحران مسکن در کلان‌شهرها، فشار بر شبکه بهداشت و درمان و حمل‌ونقل عمومی نمایان شده است. علاوه بر این، نگرانی‌های جدی درباره کیفیت پایین آموزش در برخی موسسات خصوصی که با نظارت ناکافی فعالیت می‌کردند، لزوم اصلاحات فوری را اجتناب‌ناپذیر کرد.
طبق آخرین آمار، این سیاست انقباضی مؤثر واقع شده است. به‌طوری که جمعیت دانشجویان بین‌المللی از بیش از یک میلیون نفر در ژانویه ۲۰۲۴، به حدود ۷۲۵ هزار نفر در سپتامبر ۲۰۲۵ کاهش یافته است. در واقع این رقم افتی بی‌سابقه در یک دهه اخیر محسوب می‌شود.
اداره مهاجرت تأکید دارد که این اقدام نه یک رویکرد ضد مهاجرتی، بلکه یک «اصلاح استراتژیک» برای بازگرداندن اعتبار و پایداری به سیستم است. در نهایت، توزیع نامتوازن دانشجویان در مناطق مختلف هم دلیل دیگری بود که ضرورت بازنگری در سهمیه‌ها را دوچندان کرد.
جزئیات سقف جدید ویزای تحصیلی ۲۰۲۶ کانادا
مکانیسم جدیدی که کانادا برای مدیریت پذیرش دانشجویان طراحی کرده، بر سه رکن اساسی استوار است که چارچوب مهاجرت تحصیلی را دگرگون می‌کند. رکن اول، اعمال یک «سقف» سخت‌گیرانه است؛ دولت پیش‌بینی می‌کند که در سال ۲۰۲۶ مجموعاً ۴۰۸,۰۰۰ مجوز تحصیل صادر کند. این تعداد شامل ۱۵۵,۰۰۰ دانشجوی جدید و ۲۵۳,۰۰۰ مورد تمدیدی است که در مجموع نشان‌دهنده افتی ۷ درصدی نسبت به سال ۲۰۲۵ و کاهشی ۱۶ درصدی در مقایسه با سال ۲۰۲۴ است.
رکن دوم به توزیع جغرافیایی و «سهمیه‌بندی استانی» اختصاص دارد. از کل مجوزها، ۱۸۰,۰۰۰ فقره مختص متقاضیانی است که ملزم به دریافت «گواهی‌نامه استانی» «PAL/TAL» هستند. در این میان، سهمیه‌ها متفاوت است؛ به عنوان نمونه «انتاریو» ۷۰,۰۷۴، «کبک» ۳۹,۴۷۴ و «بریتیش کلمبیا» ۲۴,۷۸۶ مجوز دریافت می‌کنند.
با احتساب نرخ ردی احتمالی، اداره مهاجرت آماده است تا ۳۰۹,۶۷۰ پرونده در این دسته را بررسی کند. رکن سوم که خبر خوبی برای نخبگان است، به «معافیت‌های استراتژیک» مربوط می‌شود.
از اول ژانویه ۲۰۲۶، دانشجویان مقاطع ارشد و دکترا در دانشگاه‌های دولتی، دانش‌آموزان مدارس و تمدیدی‌ها از ارائه گواهی استانی معاف هستند. اقدامی که هدفش حفظ کیفیت علمی و جذب استعدادهای برتر است.
کاهش ویزای تحصیلی کانادا
کاهش سهمیه ویزای تحصیلی کانادا، موجی از تغییرات گسترده را برای دانشجویان و موسسات آموزشی به همراه خواهد داشت. در سمت تقاضا، رقابت برای ورود به دانشگاه‌ها و کالج‌ها، به‌ویژه در مقاطع کارشناسی، نفس‌گیرتر خواهد شد. همچنین متقاضیان کشورهای پرجمعیت مانند «هند» با موانع سخت‌تری روبرو می‌شوند.
در سمت عرضه، موسسات آموزشی خصوصی که حیاتشان به شهریه دلاری دانشجویان خارجی وابسته است، در معرض خطر جدی بحران مالی، تعدیل نیرو و حتی تعطیلی قرار دارند. دانشگاه‌های دولتی هم اگرچه وضعیت باثبات‌تری دارند، اما از ترکش‌های این فشار مالی در امان نخواهند ماند.
این سیاست انقباضی، بازار کار کانادا را هم بی‌نصیب نخواهد گذاشت. دانشجویان بین‌المللی همواره شریان حیاتی تأمین نیروی متخصص بوده‌اند و کاهش ورود آن‌ها می‌تواند هشداری برای کمبود نیرو در بخش‌های استراتژیک مانند فناوری و بهداشت باشد. با این همه، دولت امیدوار است که این جراحی دردناک، تب تند بازار مسکن در کلان‌شهرهایی چون «تورنتو» و «ونکوور» را پایین بیاورد و بساط موسسات آموزشی بی‌کیفیت را جمع کند.
سال‌های پیش‌رو تا ۲۰۲۷، آزمونی بزرگ برای سنجش موفقیت این سیاست در برقراری تعادل میان جذب نخبگان و پایداری زیرساخت‌ها خواهد بود.
منبع: timesofindia
