با آغاز رأیگیری در انتخابات میاندورهای ۲۰۲۶، توجه تحلیلگران به ترکیب آینده کنگره و پیامدهای آن برای دو سال پایانی ریاستجمهوری ترامپ معطوف شده است. کاهش محبوبیت رئیسجمهوری آمریکا، این انتخابات را به آزمونی مهم برای دولت او تبدیل کرده است.
خبرگزاری رویترز در گفتوگو با تحلیلگران، استراتژیستها و اقتصاددانان، پنج سناریوی اصلی پیش روی انتخابات و پیامدهای احتمالی هر یک را بررسی کرده است. به گفته این کارشناسان، فارغ از نتیجه انتخابات، اختلاف بر سر سقف بدهی دولت و تأمین بودجه فدرال احتمالاً در سال ۲۰۲۷ به یکی از مهمترین چالشهای واشینگتن تبدیل خواهد شد.
۱. پیروزی دموکراتها در مجلس نمایندگان با اکثریت محدود
اگر دموکراتها با اختلاف پنج تا ۲۰ کرسی کنترل مجلس نمایندگان را به دست بگیرند، ریاست کمیتههای این مجلس و اختیار احضار مقامهای دولتی و آغاز تحقیقات درباره عملکرد ترامپ و دولت او را در اختیار خواهند داشت.
با این حال، اجرای احضاریههای کنگره ممکن است با مقاومت مقامهای دولت روبهرو شود؛ زیرا وزارت دادگستری تحت مدیریت منصوبان ترامپ احتمالاً تمایل چندانی به پیگیری این پروندهها نخواهد داشت.
در چنین شرایطی، ترامپ همچنان از حق وتو و اختیارات گسترده اجرایی در حوزههایی مانند تعرفههای تجاری، مهاجرت و سیاست خارجی برخوردار خواهد بود. جمهوریخواهان نیز با حفظ اکثریت سنا میتوانند مانع تصویب بخش عمده طرحهای دموکراتها شوند.
دموکراتها احتمالاً تلاش خواهند کرد با تصویب طرحهایی درباره بهداشت و درمان، حقوق سقط جنین، مسکن و مراکز داده هوش مصنوعی، مواضع خود را به نمایش بگذارند؛ اما بعید است این طرحها به قانون تبدیل شوند.
در این سناریو، اختلاف بر سر بودجه و سقف بدهی دولت میتواند در سال آینده به تقابل جدی میان دو حزب منجر شود و حتی خطر تعطیلی دولت را افزایش دهد.
۲. برنده شدن قاطعتر دموکراتها در مجلس نمایندگان
اگر دموکراتها با اختلاف ۲۱ تا ۴۰ کرسی اکثریت مجلس نمایندگان را به دست آورند، قدرت مانور بیشتری برای پیشبرد برنامههای خود خواهند داشت و برای تصویب طرحهایشان کمتر به حمایت تکتک نمایندگان نیاز خواهند داشت.
اکثریت بزرگتر همچنین میتواند درخواستها برای استیضاح ترامپ را افزایش دهد؛ بهویژه اگر نمایندگان تازهوارد و اعضای جناح پیشرو حزب دموکرات نقش پررنگتری در مجلس پیدا کنند.
در این وضعیت، احتمال فاصله گرفتن برخی جمهوریخواهان از ترامپ در موضوعاتی مانند تعرفههای تجاری و جنگ ایران نیز وجود دارد؛ مسائلی که طبق نظرسنجیها با مخالفت بخشهایی از افکار عمومی روبهرو هستند.
دموکراتها همچنین در مذاکرات مربوط به بودجه و سقف بدهی دست بالاتری خواهند داشت و میتوانند جمهوریخواهان را برای پذیرش برخی امتیازها تحت فشار قرار دهند.
با وجود این، تصویب قوانین مهم همچنان دشوار خواهد بود؛ زیرا جمهوریخواهان در سنا امکان جلوگیری از تصویب طرحها را دارند و ترامپ نیز میتواند آنها را وتو کند.
۳. پیروزی دموکراتها در مجلس نمایندگان و تساوی کرسیها در سنا
اگر دموکراتها مجلس نمایندگان را تصاحب کنند، اما ترکیب سنا به تساوی ۵۰ به ۵۰ برسد، جمهوریخواهان همچنان کنترل این مجلس را حفظ خواهند کرد؛ زیرا «جیدی ونس»، معاون رئیسجمهوری، میتواند در رأیگیریهای مساوی، رأی تعیینکننده بدهد.
در چنین شرایطی، چند سناتور میانهرو یا مخالف مواضع حزب خود میتوانند نقش تعیینکنندهای در تصویب یا رد طرحها داشته باشند. مذاکرات بودجه و سقف بدهی نیز پیچیدهتر خواهد شد؛ زیرا هیچیک از دو حزب نمیتواند بهراحتی آرای اعضای خود را از دست بدهد.
نتیجه این وضعیت میتواند افزایش بنبست سیاسی در واشینگتن باشد. در عین حال، ترامپ با اتکا به رأی تعیینکننده ونس همچنان میتواند نامزدهای مورد نظر خود را برای سمتهای مختلف به تأیید سنا برساند و سیاستهایش در حوزههای مهاجرت، تجارت و سیاست خارجی را ادامه دهد.
۴. پیروزی دموکراتها در هر دو مجلس کنگره
پیروزی دموکراتها در مجلس نمایندگان و سنا مهمترین تغییر در توازن قدرت خواهد بود؛ بهویژه از این جهت که سنا اختیار تأیید قضات فدرال، اعضای کابینه و سفیران را در اختیار دارد. با این حال، میزان اکثریت دموکراتها در سنا تعیین میکند که این حزب تا چه اندازه بتواند برنامههای خود را پیش ببرد.
اکثریت دو کرسی در سنا:
در صورت دستیابی دموکراتها به اکثریتی محدود، این حزب کنترل کمیتههای سنا و دستور کار آن را به دست میگیرد و میتواند روند تأیید بسیاری از نامزدهای قضایی ترامپ را متوقف یا کند کند.
دموکراتها حتی ممکن است تلاش کنند در صورت خالی شدن کرسی دیوان عالی آمریکا، انتخاب جانشین را تا پس از انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۸ به تعویق بیندازند.
با این حال، ترامپ همچنان از حق وتو برخوردار خواهد بود و تصویب بسیاری از قوانین در سنا نیز به ۶۰ رأی نیاز دارد؛ زیرا قواعد مربوط به «فیلیباستر» به اقلیت این امکان را میدهد که روند تصویب طرحها را متوقف یا به تأخیر بیندازد.
اکثریت چهار تا شش کرسی در سنا:
با افزایش اکثریت، رهبران دموکرات برای تصویب طرحها وابستگی کمتری به تکتک سناتورها خواهند داشت و میتوانند با احتمال بیشتری طرحهایی درباره تعرفهها، مراکز داده، هزینههای زندگی، بهداشت و درمان و محدود کردن اختیارات جنگی رئیسجمهوری به رأی بگذارند.
چنین اقداماتی ترامپ را در موقعیتی قرار میدهد که برای جلوگیری از اجرای این طرحها ناچار به استفاده از حق وتو خواهد بود؛ موضوعی که میتواند به یکی از محورهای رقابت سیاسی در انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۸ تبدیل شود.
در عین حال، دموکراتها با در اختیار داشتن اکثریت بزرگتر، مسئولیت بیشتری برای پاسخگویی به نگرانیهای اقتصادی رأیدهندگان خواهند داشت و دیگر نمیتوانند صرفاً با مخالفت با ترامپ، عملکرد خود را توجیه کنند.
اکثریت هشت کرسی یا بیشتر در سنا:
اگر دموکراتها به اکثریتی دستکم هشت کرسی دست پیدا کنند، میتوانند نتیجه انتخابات را تأییدی بر مخالفت رأیدهندگان با عملکرد ترامپ در نیمه نخست دوره دوم ریاستجمهوری او معرفی کنند. این اکثریت همچنین موقعیت دموکراتها را در مذاکرات مربوط به بودجه دولت و سقف بدهی تقویت خواهد کرد.
با وجود این، حتی چنین پیروزی بزرگی نیز اختیارات ترامپ را از بین نمیبرد. دموکراتها همچنان برای عبور از فیلیباستر، بیاثر کردن وتوی رئیسجمهوری یا محکوم کردن او در روند استیضاح در سنا با محدودیت روبهرو خواهند بود.
۵. حفظ کنترل هر دو مجلس توسط جمهوریخواهان
اگرچه نظرسنجیها و تعداد کرسیهای در معرض رقابت، این سناریو را کمتر محتمل نشان میدهند، اما پیروزی جمهوریخواهان در هر دو مجلس همچنان امکانپذیر است.
در این صورت، ترامپ و حزب جمهوریخواه نتیجه انتخابات را تأییدی بر حمایت رأیدهندگان از برنامههای دولت در دو سال پایانی ریاستجمهوری او معرفی خواهند کرد.
با حفظ کنترل یکپارچه کنگره، ترامپ برای پیشبرد سیاستهای خود، از جمله انتصاب قضات و دیگر مقامهای دولتی، با محدودیت کمتری مواجه خواهد شد. همچنین احتمال درگیریهای شدید بر سر بودجه، سقف بدهی و تعطیلی دولت کاهش مییابد و جمهوریخواهان میتوانند با آزادی عمل بیشتری برنامههای خود را دنبال کنند.
منبع: Firstpost