«جیانی اینفانتینو»، رئیس فیفا، میگوید تماس تلفنی «دونالد ترامپ»، رئیس جمهور آمریکا یا صدور حکم لغو موقت محرومیت «فولارین بالوگان» به عنوان بازیکن ستارهٔ تیم آمریکا هیچ چیز غیرعادی و عجیبی نبوده است.
تلفنی که به جنجال بزرگ تبدیل شد
روایت رئیس فیفا این است که وقتی پس از پیروزی ایالات متحده مقابل بوسنی (که صعود این تیم به مرحلهٔ یکهشتم نهایی را قطعی کرد) تماسی از سوی دونالد ترامپ دریافت کرد، هیچ چیز خارج از روال رخ نداده بود.
آقای اینفانتینو اشاره کرد که آن دو نفر همیشه دربارهٔ مسائل مختلف با هم گفتگو میکنند؛ اما شائبهٔ دخالت جنجالی ترامپ در چیدمان و روند مسابقات جام جهانی، یکی از بزرگترین بحرانهای تاریخ ۹۶ سالهٔ این رقابتها را رقم زد و باور عمومی به ادعای فیفا مبنی بر بیطرف بودن را مخدوش کرد.
طبق گفتهٔ ترامپ، او در حال تماشای بازی از تلویزیون بود و وقتی متوجه شد فولارین بالوگان، مهاجم ستارهٔ تیم، به دلیل دریافت کارت قرمز پس از بازبینی ویدئویی توسط داور برزیلی، بازی مرحلهٔ یکهشتم نهایی مقابل بلژیک را از دست میدهد، بهشدت خشمگین شد. از نظر ترامپ، این یک بیعدالتی بود که باید اصلاح میشد؛ و او میدانست باید با چه کسی تماس بگیرد.
عفو ریاستجمهوری در زمین فوتبال
ترامپ با لحنی که انگار از یک کار کاملاً معمولی صحبت میکند، گفت: «من فقط خواستم موضوع دوباره بررسی شود چون به نظرم اصلاً خطایی رخ نداده بود.» این در حالی است که پیامدهای این اقدام، بدترین گمانهزنیها و بدبینیهایی را که یک رویداد ورزشی میتواند با آن مواجه شود، ایجاد کرده است.
قوانین فوتبال در مورد کارت قرمز کاملاً روشن و مورد قبول همگان است. حتی اگر جریمهای سختگیرانه به نظر برسد، بازیکن باید دستکم بازی بعدی را به دلیل محرومیت خودکار از دست بدهد. اما وقتی فیفا روز یکشنبه خبر از بخشش بالوگان داد، بسیاری از ناظران آن را چیزی شبیه به «عفو ریاستجمهوری» دانستند.
در نهایت این ماجرا تأثیری در نتیجه نداشت، چرا که بلژیک در مسابقهای که آمریکاییها هرگز حرفی برای گفتن در آن نداشتند، ایالات متحده را ۴ بر ۱ درهمکوبید.
دفاع فیفا پشت دیوارهای شیشهای استقلال و لغو فوری محرومیت بازیکن کلیدی آمریکا
فیفا که بارها درگیر حواشی مختلف بوده است، این بار نیز پشت ادبیات حقوقیِ مربوط به فرآیندها و کمیتهها پنهان شد و تأکید کرد که ترامپ و اینفانتینو صرفاً ذینفعان تصمیمی بودهاند که توسط یک کمیتهٔ مستقل گرفته شده است؛ کمیتهای که حتی عالیترین مقام فیفا نیز حق دخالت در آن را ندارد.
اینفانتینو در بیانیهای اعلام کرد: «من در طول گفتگویمان توضیح دادم که یک فرایند حقوقی در ارکان قضایی مستقل فیفا در جریان است و این پرونده در زمان مقرر توسط مراجع ذیصلاح بررسی و صادر خواهد شد. سیستم فیفا اینگونه کار میکند و این اصلی است که من همیشه از آن دفاع خواهم کرد.»
با این حال، این سیستم مدتهاست بهدلیل عدم شفافیت مورد انتقاد قرار دارد؛ چرا که پروندهسازی کاخ سفید برای لغو رسمی محرومیت بالوگان، شانس مجددی به این بازیکن اخراجی آمریکا داد، در حالی که دیگر بازیکنان اخراجشده در این جام جهانی چنین فرصتی نداشتند. این کمیته که ریاست آن بر عهدهٔ «محمد الکمالی»، وکیلی کمتر شناختهشده از امارات متحده عربی است، ۱۸ عضو از کشورهایی چون کلمبیا، تونگا، پاراگوئه و ویتنام دارد.
روز دوشنبه، فیفا بیانیهای با امضای «رئیس کمیتهٔ انضباطی فیفا» (بدون ذکر نام الکمالی) منتشر کرد که در ۱۳ بند تنظیم شده بود، اما توضیح نمیداد که چرا کارت قرمز بالوگان با وجود تأیید شدن، بهجای محرومیت فوری، مشمول محرومیت تعلیقی برای یک بازی شده است. در این بیانیه تنها اشاره شد که کمیته «این اختیار را دارد که هرگونه اقدام انضباطی را به حالت تعلیق درآورد.»
ابهام در استقلال کمیتهها و سایهٔ دخالت سیاسی ترامپ در جام جهانی
جلسات این کمیته پشت درهای بسته برگزار میشود، هرچند پروندههای حساس پیش از صدور رأی به اطلاع مقامات ارشد فیفا، از جمله اینفانتینو، میرسد. همچنین اعضای این کمیته به خاطر فعالیت خود در فیفا، حقوق و مزایایی مانند سفرهای لوکس دریافت میکنند.
«میگوئل مادورو»، نخستین مدیر بخش ریاست فیفا که توسط خود اینفانتینو منصوب شده بود، معتقد است که این کمیتهها نمیتوانند مستقل باشند. او گفت: «تحت قوانین فعلی فیفا، این کمیتهها در نهایت توسط کسانی انتخاب میشوند و به آنها وابسته هستند که خود باید بر آنها نظارت داشته باشند و از آنها مستقل باشند.»
او افزود: «این واقعیت فیفاست. آنها از واژهٔ استقلال استفاده میکنند، همانطور که از واژههایی مثل صلح، حقوق بشر یا پاسخگویی استفاده میکنند. آنها تمامی کلمات درست و قشنگ را بهکار میبرند، اما هیچ سازوکار حکمرانیای برای تحقق واقعی این مفاهیم ندارند. اینها صرفاً نمایشی و ظاهرسازی است.»
اینفانتینو تلاش کرده خود را تا حد زیادی دور از این فرایند نشان دهد و گفته است: «من تصمیمهای کمیتهٔ انضباطی فیفا را زمانی که منتشر میشوند میخوانم. گاهی با آنها موافقم و گاهی مخالف.»
پروندهٔ بالوگان؛ آزمونی برای ادعای استقلال فیفا
ترامپ نیز به نوبهٔ خود تلاش کرد اتهامات مربوط به پارتیبازی را رد کند. او دربارهٔ اینفانتینو گفت: «فکر نمیکنم او این تصمیم را گرفته باشد. به نظرم یک کمیته این تصمیم را گرفت و تصمیم درستی هم بود، چون اصولاً خطایی اتفاق نیفتاده بود.»
پروندهٔ بالوگان هیچ نمونهٔ مشابهی در تاریخ معاصر جام جهانی ندارد؛ موضوعی که نه تنها بلژیکیها، بلکه مقامات فوتبال, مربیان و سیاستمداران سراسر جهان را خشمگین کرده است. آنچه به این خشم دامن زد این بود که کمیتهٔ تجدیدنظر مجزای فیفا، درخواست بلژیک برای بازنگری در این تصمیم را غیرقابل بررسی دانست.
فراتر از این پرونده، بحث دخالت مستقیم ترامپ در حواشی مدیریتی جام جهانی بار دیگر توجهها را به رابطهٔ او و اینفانتینو جلب کرده و ممکن است در آستانهٔ رقابت سال آینده برای ریاست فیفا، دردسرساز شود.
موج خشم و محکومیت در اروپا
موجی از محکومیتها از سراسر اروپا به راه افتاده است. یوفا، نهاد حاکم بر فوتبال اروپا، در بیانیهای اعلام کرد: «هنگامی که قطعیت قوانین دیگر توسط نگهبانان آن تضمین نشود، سلامت بازی به خطر میافتد و اعتبار یک رقابت مخدوش میشود. چنین تصمیم بیسابقهای، غیرقابل درک و توجیهناپذیر است.»
دوستی اینفانتینو با ترامپ پیش از این نیز انتقادهایی به همراه داشته است. «لیز کلاونس»، رئیس فدراسیون فوتبال نروژ، پیشتر اینفانتینو را متهم کرده بود که با اهدای جایزهٔ صلحِ تازهتاسیس فیفا به ترامپ در ماه دسامبر، مقررات فیفا در مورد بیطرفی سیاسی را نقض کرده است. او روز دوشنبه بار دیگر این انتقاد را مطرح کرد.
خانم کلاونس در بیانیهای با انتقاد از دستور لغو ناگهانی محرومیت بالوگان گفت: «چنین محرومیتی اصولاً برای هیچ بازیکن دیگری در تیم آمریکا یا سایر تیمها قابل تجدیدنظر نیست. وقتی فیفا با این وجود و بدون ارائهٔ هیچ توضیحی به بازیکن اجازه میدهد در مسابقهٔ بعدی شرکت کند، نگرانیهایی دربارهٔ سلامت رقابت، دخالت سیاسی در امور ورزشی و اعتبار فوتبال به وجود میآید.»
فدراسیون فوتبال آلمان نیز با تأیید این سخنان اعلام کرد که نباید اجازه داد دخالت سیاسی ترامپ در فرآیندهای جام جهانی عادیسازی شود و افزود: «این تصور که دخالت سیاسی آشکاری در ورزش صورت گرفته است، باید بهسرعت و بهطور قاطع برطرف شود. سلامت مسابقات و اعتبار فیفا در خطر است.»
با وجود تمامی این انتقادها، اینفانتینو همچنان تأکید دارد که هیچ اقدام نادرستی رخ نداده و میگوید: «نهادهای مستقل و حاکمیت قانون همواره از سلامت رقابتهای ما و اعتبار فیفا محافظت میکنند.»
منبع: نیویورکتایمز
