پیروزی دموکرات ها در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و تصاحب هر دو مجلس کنگره، لزوماً به تغییر فوری سیاست‌های واشینگتن در قبال اروپا منجر نمی‌شود. اختیارات یک‌جانبه «دونالد ترامپ» در حوزه تجارت و محدودیت کنگره در کنترل هزینه‌کرد کمک‌های خارجی، همچنان تعرفه‌ها و حمایت مالی از اوکراین را به دو نگرانی اصلی اروپا تبدیل کرده است.
این انتخابات که عملاً به همه‌پرسی درباره عملکرد ترامپ تبدیل شد، تحت تأثیر نارضایتی اقتصادی رأی‌دهندگان قرار داشت. حدود دو سوم شرکت‌کنندگان در نظرسنجی روز انتخابات معتقد بودند تعرفه‌های رئیس‌جمهور به اقتصاد آمریکا آسیب زده است.
ترامپ ضمن پذیرش نتیجه گفت: «این را ضربه‌ای به خودم نمی‌بینم.» با این حال، او تأکید کرد برای مقابله با دستور کار دموکرات ها از حق وتوی خود استفاده خواهد کرد.
تعرفه‌های ترامپ همچنان پابرجا می‌مانند
پیروزی دموکرات ها لزوماً قدرت ترامپ برای اعمال تعرفه‌های تجاری را محدود نمی‌کند. پس از آنکه دیوان عالی آمریکا در فوریه تعرفه‌های اضطراری او را لغو کرد، دولت از بخش ۳۰۱ قانون تجارت برای اعمال تعرفه‌ها استفاده کرد؛ ابزاری که به رئیس‌جمهور اجازه می‌دهد بدون رأی کنگره تصمیم‌گیری کند.
دموکرات ها می‌توانند با برگزاری جلسات استماع و به تأخیر انداختن تأیید نامزدهای ترامپ بر دولت فشار وارد کنند، اما سلب اختیار تعرفه‌گذاری از رئیس‌جمهور دشوار خواهد بود.
«جیمز اسمیت»، اقتصاددان بانک آی‌ان‌جی (ING)، معتقد است اختلاف میان کاخ سفید و کنگره حتی ممکن است ترامپ را به استفاده بیشتر از اختیارات یک‌جانبه سوق دهد. او پیش از انتخابات نوشت: «درست مثل سیاست خارجی، تجارت هم اختیاری دیگر است که رئیس‌جمهور می‌تواند بدون کنگره آن را به‌طور یک‌جانبه اعمال کند.»
اسمیت احتمال وضع تعرفه‌های جدید علیه اروپا را نیز منتفی ندانست؛ اقدامی که می‌تواند بر تورم آمریکا و تصمیم‌های فدرال رزرو تأثیر بگذارد.
کنگره در کنترل دموکرات ها؛ کمک به اوکراین بدون تضمین پرداخت
حمایت مالی از اوکراین یکی دیگر از موضوعات مهم برای کنگره جدید است. دموکرات ها قصد دارند برای تصویب کمک‌های مالی تازه تلاش کنند و با در اختیار گرفتن ریاست کمیسیون‌های سنا، بر روند تأیید نامزدهای دولت نیز نظارت بیشتری خواهند داشت.
با این حال، تجربه دو سال گذشته نشان داده است که تصویب بودجه الزاماً به معنای پرداخت آن نیست. کاخ سفید پیش‌تر با نگه داشتن منابع مصوب تا پایان سال مالی و انقضای مهلت استفاده از آن‌ها، مانع هزینه‌شدن بخشی از بودجه‌های تأییدشده کنگره شده است.
«نوادا جون لی»، پژوهشگر شورای روابط خارجی اروپا، در این باره نوشت: «عملاً این وضعیت به این معناست که حتی اگر کنگره تحت کنترل دموکرات ها، بودجه کمک به اوکراین یا کمک‌های توسعه‌ای را تصویب کند، تضمینی وجود ندارد که دولت ترامپ این منابع را واقعاً پرداخت و هزینه کند.»
او به دولت‌های اروپایی توصیه کرد منابع مصوب را تا زمان دریافت واقعی، قطعی ندانند و تأکید کرد: «اروپایی‌ها باید بودجه‌های اختصاص داده شده را نشانه قصد بدانند، نه تعهد قطعی.»
واکنش بازارها به پیروزی دموکرات ها
واکنش اولیه بازارهای مالی به نتیجه انتخابات نسبتاً محدود بود. تا ساعت ۷ صبح چهارشنبه به وقت اروپای مرکزی، یورو با رشد ۰٫۴ درصدی به ۱٫۱۲۳۲ دلار رسید. طلا با افزایش ۲ درصدی به ۴ هزار و ۱۱ دلار در هر اونس صعود کرد و نقره نیز ۳٫۴ درصد رشد کرد و به ۵۱٫۴۹ دلار رسید.
در مقابل، قراردادهای آتی شاخص اس‌اندپی ۵۰۰ و نزدک ۱۰۰ به‌ترتیب ۰٫۳ و ۰٫۴ درصد کاهش یافتند. قراردادهای آتی یورو استاکس ۵۰ و دکس آلمان نیز حدود ۰٫۵ درصد افت کردند.
در بازار اوراق قرضه آمریکا، بازده اوراق ۱۰ ساله با کاهش ۲٫۹ نقطه پایه به ۴٫۹۴ درصد رسید. بازده اوراق دوساله ۴٫۶۱ درصد و اوراق ۳۰ ساله ۵٫۳۲ درصد بود. بازده اوراق ۱۰ ساله دولت آلمان نیز پیش از اعلام نتایج در سطح ۳٫۳۳ درصد بسته شده بود.
بیت‌کوین تقریباً بدون تغییر در حدود ۷۷ هزار و ۷۰۰ دلار معامله شد و نفت برنت نزدیک ۱۰۴ دلار در هر بشکه باقی ماند.
بن‌بست سیاسی؛ فرصت یا تهدید برای سرمایه‌گذاران؟
برخی تحلیلگران معتقدند اختلاف میان کاخ سفید و کنگره می‌تواند با محدود کردن تصویب قوانین بزرگ و سیاست‌های ناگهانی، به نفع بازارها باشد.
«لوکا بیندلی»، رئیس استراتژی سرمایه‌گذاری در بانک لومبار اودیه، می‌گوید بازده اوراق خزانه‌داری ۱۰ ساله آمریکا در سه ماه پس از انتخابات میان‌دوره‌ای، به‌طور متوسط ۲۰ تا ۲۵ نقطه پایه کاهش یافته است.
«دیگو بارنوئوو»، تحلیلگر شرکت پرداخت ایبریا، نیز پیروزی دموکرات ها را از نظر مالی خنثی تا اندکی مثبت ارزیابی می‌کند؛ زیرا کنگره می‌تواند مانع اجرای برنامه‌های انبساطی ترامپ و افزایش کسری بودجه شود.
اما «اد یاردنی»، رئیس مؤسسه یاردنی ریسرچ، درباره پیامدهای این بن‌بست هشدار داده است. او معتقد است اختلاف سیاسی بر سر سقف بدهی دولت آمریکا می‌تواند هزینه استقراض را افزایش دهد. بارنوئوو نیز انتظار دارد این محدودیت در مقطعی از سال ۲۰۲۷ عملاً الزام‌آور شود.
چشم‌انداز یورو همچنان تحت فشار است
تحلیلگران معتقدند نتیجه انتخابات تأثیر بلندمدتی بر ارزش دلار نخواهد داشت و سیاست‌های فدرال رزرو همچنان عامل تعیین‌کننده‌تری است.
«فرانچسکو پزوله»، استراتژیست بازار ارز در آی‌ان‌جی، و همکارانش نوشتند: «ارزش دلار آمریکا همچنان عمدتاً به موضوع فدرال رزرو واکنش نشان می‌دهد؛ موضوعی که نباید به‌طور فوری و مستقیم از نتیجه انتخابات میان‌دوره‌ای متأثر شود.»
یورو نیز با مشکلات اقتصادی مستقلی روبه‌رو است. قیمت بالای انرژی، که تا حد زیادی تحت تأثیر جنگ با ایران قرار دارد، فشار تورمی را افزایش داده و آی‌ان‌جی انتظار دارد تورم منطقه یورو در حدود ۴ درصد باقی بماند. همچنین سرمایه‌گذاران برای نگهداری اوراق قرضه دولت فرانسه بازده بیشتری مطالبه می‌کنند.
کنگره جدید از ژانویه کار خود را آغاز می‌کند. تا آن زمان، جمهوری‌خواهان همچنان کنترل هر دو مجلس را در اختیار دارند و پس از آغاز به کار کنگره جدید نیز حق وتوی ترامپ پابرجا خواهد بود. در نتیجه، پیروزی دموکرات ها موازنه سیاسی واشینگتن را تغییر می‌دهد، اما به معنای پایان اختیارات گسترده رئیس‌جمهور نیست.
منبع: یورونیوز
