حمله آمریکا به یک مراسم عروسی در بندر کوهستک در جنوب ایران، دستکم چهار کشته و بیش از ۶۰ زخمی بر جای گذاشته و موجی از خشم و سوگ را در این جامعهی بلوچنشین به راه انداخته است. ساکنان و فعالان بلوچ میگویند غیرنظامیان در سواحل مکران بیش از پیش در معرض پیامدهای جنگی قرار گرفتهاند که نقشی در آن ندارند.
شامگاه خونین در تنگه هرمز
حمله آمریکا به بندر کوهستک حدود ساعت ۹:۳۰ شب اول سپتامبر رخ داد و شب جشن و شادی را برای این جامعهی کوچک ساحلی در نزدیکی تنگه هرمز به صحنهای از ویرانی تبدیل کرد. در ساعات پس از حمله، ویدئوهایی که دوستان و بستگان عروس و داماد در شبکههای اجتماعی منتشر کردند، آوار، حلقههای گل و تزئینات مراسم را در میان بقایای ساختمان و کفشهای آغشته به خون نشان میداد.
«جیدی ونس»، معاون رئیسجمهوری آمریکا، روز پنجشنبه در پاسخ به پرسشی دربارهی این حمله گفت آمریکا هرگز غیرنظامیان را در جریان نبرد هدف قرار نمیدهد، اما «گاهی اتفاقاتی رخ میدهد». او همچنین نسبت به گزارشهای ایران دربارهی این حادثه ابراز تردید کرد. ونس در اظهارات خود به این موضوع اشاره نکرد که کشته شدن غیرنظامیان از سوی یک نهاد بشردوستانهی بینالمللی مورد تایید قرار گرفته است.
بر اساس گزارش رسانههای دولتی ایران و اظهارات افرادی که با گاردین گفتگو کردهاند، این خانه متعلق به «علی ملاحی»، ماهیگیر محلی، بود که در حال برگزاری مراسم عروسی دخترش بود. ملاحی در ویدئویی که رسانههای دولتی منتشر کردند، در میان آوار خانهای که زمانی محل زندگی او بود ایستاده و میگوید از این حمله اندوهگین است. اما خدا را شکر میکند که تلفات از این بیشتر نبوده است.
بار سنگین آیندهای تاریک بر دوش اهالی
ساکنان میگویند مراسم جشن تازه آغاز شده بود. دوستان و اعضای خانواده منتظر رسیدن عروس و داماد بودند و بسیاری از مهمانان هنوز برای مراسم حنابندان نرسیده بودند.
شاهدانی که با گاردین گفتگو کردند، گفتند حمله آمریکا به مراسم خشم و سوگ عمیقی را در میان ساکنان بندر کوهستک به دنبال داشته است.
احمد، آرایشگر محلی که از نزدیک شاهد پیامدهای حمله بود، گفت این حادثه تمام محله را در بهت و اندوه فرو برده است. او گفت: «واقعا کلمهای برای توصیف این فاجعه ندارم. شهر ما کوچک است و همه همدیگر را میشناسیم و مثل خواهر و برادر هستیم. همه عزاداریم. من از محل خانه بازدید کردم، رسانهها این را گزارش نمیکنند، اما فقط یک خانه آسیب ندیده است. بسیاری از خانههای اطراف محل انفجار آسیب دیدهاند و همسایهها هم موقع انفجار مستقیما هدف ترکشها و اجسام تیز قرار گرفتهاند.»
احمد افزود: «ما فقط تابوتها را روی دوشمان حمل نمیکنیم. آیندهی تاریکی را حمل میکنیم که در جنوب در انتظار همهی ماست.»
محدودیتهای ارتباطی، بررسی حادثه را دشوار کرده است
«معین ارجمند»، مدیر شبکهی مستندسازی حقوق بشر بلوچستان، گفت امدادگران و گروههای محلی برای بررسی حمله آمریکا به بندر کوهستک با موانع فزایندهای روبرو هستند.
با وجود محدودیتهای اینترنتی و هشدارها در مورد صحبتکردن با رسانهها، ساکنان بندر کوهستک و بستگان عروس و داماد همچنان ویدئوهایی از پیامدهای حمله را در شبکههای اجتماعی منتشر میکنند. در یکی از این ویدئوها، «یعقوب ملاحی»، از بستگان عروس، تصاویری از پسر هفتسالهاش، سپهر، منتشر کرده که با سر پانسمانشده روی تخت بیمارستان دراز کشیده است.
ارجمند گفت دستکم شش نفر از مجروحان همچنان در بخش مراقبتهای ویژهی بیمارستانی در میناب، در حدود ۳۰ کیلومتری محل حادثه، در وضعیت وخیم قرار دارند. او گفت: «بندر کوهستک شهر کوچکی است. درمانگاه این شهر امکانات کافی برای پذیرش و درمان این تعداد مجروح را ندارد. به همین دلیل، زخمیها به بیمارستان میناب منتقل شدند.»
قربانیان حمله آمریکا به بندر کوهستک یکی پس از دیگری به خاک سپرده میشوند
ویدئویی که فعالان محلی منتشر کردند، خانوادهی «امیرمحمد کریمی»، کودک چهار سالهای که در حمله آمریکا به بندر کوهستک جان باخت، را در حال سوگواری بر پیکر او هنگام خاکسپاری در روز پنجشنبه نشان میداد.
«محمد ملاحی»، نوجوان ۱۶ ساله، نیز در حالی که با موتورسیکلت در نزدیکی محل حادثه در حال تردد بود، بر اثر اصابت ترکش کشته شد. ویدئوهای مراسم تشییع او که با حضور دهها نفر از مردم محلی برگزار شد، در فضای مجازی منتشر شده است.
احمد گفت: «جمعه یک تشییع جنازهی دیگر داریم. این بار برای یک دختر جوان، و همه میرویم. فقط از خدا میخواهم دیگر خونی ریخته نشود و مجروحانمان از بیمارستان سلامت به خانه برگردند.» اشارهی احمد به «آسیه مولایینژاد«، ۲۲ ساله و از بستگان عروس بود که مرگ او روز پنجشنبه اعلام شد.
خشم ناشی از نادیده گرفته شدن تلفات غیرنظامیان بلوچ
این حمله، در کنار اندوه ناشی از کشتهشدن غیرنظامیان، احساس نادیده گرفته شدن جوامع بلوچ را نیز تشدید کرده است. اینکه کشتهشدن غیرنظامیان در جوامع آنها در مقایسه با دیگر مناطق، توجه کمتری دریافت میکند.
«فرزین کدخدایی»، فعال حقوق بشر اهل بلوچستان، گفت شرایطی که این افراد در آن جان باختند، درد و رنج ناشی از این تلفات را دوچندان کرده است. او گفت: «هزینهی انسانی این حادثه جانسوز است. این افراد غیرنظامیان بلوچ بودند که برای یک مراسم عروسی دور هم جمع شده بودند و اینکه در میانهی چیزی که باید یک مناسبت شاد میبود جان خود را از دست دادند، واقعا دلخراش است. خانوادههای آنها اکنون با اندوهی وصفناشدنی روبرو هستند. همچنین مجروحان نیز باید با پیامدهای جسمی و روحی این حادثه زندگی کنند.»
«چاکر بلوچ»، صیاد ۳۵ ساله، میگوید حمله آمریکا به بندر کوهستک حس قربانی بودن را در میان مردم تقویت کرده است. اینکه مردم سواحل مکران تاوان جنگهایی را میدهند که هیچ نقشی در آن ندارند: «در یک کلام، ما قربانی این وضعیتیم. ما مردم سواحل مکران سالهاست دل به دریا میزنیم و برای یک لقمه نان جان میکَنیم؛ تمام خواستهی ما فقط این است که زنده بمانیم.»
منبع: دگاردین