قهرمانی تیم ملی اسپانیا در جام جهانی ۲۰۲۶، در حالی که میلیونها هوادار فوتبال در سراسر جهان جشن گرفتند، در نوار غزه معنایی فراتر از یک موفقیت ورزشی پیدا کرد. بسیاری از فلسطینیان ساکن این منطقه، که ماههاست درگیر جنگ، آوارگی و بحران انسانی هستند، پیروزی اسپانیا را به دلیل مواضع سیاسی دولت اسپانیا در حمایت از حقوق فلسطینیان و انتقاد از جنگ غزه، جشن گرفتند. در این میان، «لامین یامال»، ستاره جوان اسپانیا هم به یکی از نمادهای این همبستگی تبدیل شده است.
در نگاه اول، جشن گرفتن قهرمانی یک تیم ملی در کشوری دیگر شاید اتفاقی معمولی به نظر برسد. اما در غزه، جایی که زندگی روزمره با حملات نظامی، کمبود برق و دسترسی محدود به اینترنت گره خورده، چنین واکنشی تنها به فوتبال محدود نمیشود.
برای بسیاری از فلسطینیان، اسپانیا در ماههای اخیر به یکی از معدود کشورهای اروپایی تبدیل شده که آشکارا از حقوق مردم فلسطین دفاع کرده است. همچنین خواستار اقدامهای جدیتر جامعه جهانی در قبال جنگ غزه شده است. همین موضوع باعث شد تا فینال جام جهانی برای بسیاری از ساکنان غزه، به رویدادی فراتر از رقابت میان دو تیم فوتبال تبدیل شود.
چرا مردم غزه از اسپانیا حمایت کردند؟
گزارشهای منتشرشده از غزه نشان میدهد که همزمان با برگزاری فینال جام جهانی، بسیاری از فلسطینیان در کافهها و محلهای نمایش عمومی مسابقه گرد هم آمدند تا دیدار اسپانیا و آرژانتین را تماشا کنند. با وجود نگرانی از حملات هوایی و شرایط دشوار امنیتی، آنها پیروزی اسپانیا را با برافراشتن پرچم این کشور و ابراز شادی جشن گرفتند.
دلیل اصلی این حمایت، مواضع سیاسی دولت اسپانیا در قبال جنگ غزه عنوان شده است. دولت اسپانیا طی ماههای گذشته بارها از عملکرد اسرائیل در غزه انتقاد کرده است. همچنین خواستار افزایش فشار اتحادیه اروپا برای رسیدگی به نقض حقوق بشر شده است.
«سعدی المصری»، کاپیتان تیم فوتبال قطع عضو غزه، که مسابقه را همراه دوستانش در یکی از کافههای شهر تماشا میکرد، در گفتوگو با رسانهها گفت: «از اسپانیا حمایت میکنیم. چون این کشور را حامی آرمان فلسطین و مدافع حقوق مردم فلسطین میدانیم.»
پیش از آغاز مسابقه نیز اعضای تیم فوتبال قطع عضو غزه پیامی ویدئویی خطاب به بازیکنان اسپانیا منتشر کردند. آنها در این ویدیو گفتند: «هر کسی که پرچم فلسطین را بالا ببرد، شایسته بالابردن جام جهانی هم هست.»
این جمله بهسرعت در شبکههای اجتماعی بازنشر شد و به یکی از نمادهای حمایت فلسطینیان از اسپانیا تبدیل شد.
در مقابل، حمایت مقامهای اسرائیلی از تیم ملی آرژانتین نیز به این فضای سیاسی دامن زد. «بنیامین نتانیاهو»، نخستوزیر اسرائیل، پیش از فینال برای تیم آرژانتین پیام آرزوی موفقیت منتشر کرد. این موضوع باعث شد رقابت فینال، در نگاه بخشی از افکار عمومی منطقه، تنها یک مسابقه فوتبال نباشد و رنگوبوی سیاسی نیز پیدا کند. البته چنین برداشتی بیشتر بازتاب فضای رسانهای و دیدگاه بخشی از هواداران بود و نباید به همه مردم منطقه تعمیم داده شود.
لامین یامال؛ ستارهای که فراتر از فوتبال دیده شد
در کنار عملکرد درخشان تیم ملی اسپانیا، نام لامین یامال بیش از هر بازیکن دیگری در میان فلسطینیان غزه شنیده میشد. این ستاره جوان پیشتر نیز به دلیل حمل پرچم فلسطین در جشن قهرمانی بارسلونا در لالیگا، توجه بسیاری از کاربران شبکههای اجتماعی را به خود جلب کرده بود.
پس از آن اقدام، برخی مقامهای اسرائیلی از جمله وزیر دفاع این کشور، یامال را سرزنش کردند. اما این انتقادها با واکنش سریع «پدرو سانچز»، نخستوزیر اسپانیا، روبهرو شد. سانچز در پیامی در شبکههای اجتماعی از این بازیکن دفاع کرد. او نوشت که یامال تنها همبستگی خود را با فلسطین ابراز کرده؛ احساسی که به گفته او، میلیونها نفر در اسپانیا نیز با آن همراه هستند.
همین حمایت رسمی دولت اسپانیا از یامال، تصویر این بازیکن را برای بسیاری از فلسطینیان به نمادی از همدلی تبدیل کرد. در جشنهای پس از قهرمانی اسپانیا در جام جهانی نیز تصاویر او در کنار پرچم فلسطین بارها در شبکههای اجتماعی منتشر شد. همچنین کاربران از نقش او در شکلگیری حمایت تیم اسپانیا از مردم غزه سخن گفتند.
اما برای مردم غزه، اهمیت این موضوع تنها به یک بازیکن یا یک مسابقه محدود نمیشد. در شرایطی که جنگ، بسیاری از فرصتهای عادی زندگی را از آنها گرفته، حمایتهای نمادین چهرههای ورزشی و مواضع برخی دولتها، برای بخشی از جامعه فلسطین معنایی فراتر از دنیای فوتبال پیدا کرده است.
فوتبال در سایه جنگ؛ تماشای جام جهانی در غزه چگونه ممکن شد؟
اگرچه جام جهانی ۲۰۲۶ میلیونها بیننده در سراسر جهان داشت، اما دنبال کردن مسابقات برای بسیاری از ساکنان غزه آسان نبود. ادامه جنگ، تخریب گسترده زیرساختها، قطعیهای مکرر برق و دسترسی محدود به اینترنت باعث شده بود بسیاری از خانوادهها امکان تماشای مستقیم بازیها را نداشته باشند.
بر اساس گزارش رسانههای بینالمللی، بسیاری از فلسطینیان برای دیدن مسابقات به کافههایی میرفتند که با استفاده از ژنراتور برق یا تجهیزات محدود، امکان پخش بازیها را فراهم کرده بودند. برخی دیگر نیز تنها صبح روز بعد و با دسترسی موقت به اینترنت، خلاصه مسابقات را در شبکههای اجتماعی یا کانالهای رسمی فیفا در یوتیوب، اینستاگرام و تیکتاک دنبال میکردند.
«آرکان الولایده»، دختر ۲۳ ساله ساکن غزه، میگوید هر روز صبح برای دیدن خلاصه مسابقات به یک کافینت مراجعه میکرد. زیرا در محل زندگیاش امکان تماشای زنده بازیها وجود نداشت. او پس از اطلاع از قهرمانی اسپانیا در جام جهانی گفت: «صادقانه بگویم، از خوشحالی نزدیک بود گریه کنم. ما حمایت تیم اسپانیا از مردم غزه را نشانهای از انسانیت میدانیم.»
با وجود شور و شوق هواداران، شرایط امنیتی اجازه برگزاری جشنهای گسترده را نمیداد. سعدی المصری، کاپیتان تیم فوتبال قطع عضو غزه، میگوید کافهای که مسابقه را در آن تماشا میکرد، مملو از جمعیت بود. همه پس از سوت پایان از قهرمانی اسپانیا در جام جهانی خوشحال شدند. اما نگرانی از حملات هوایی باعث شد جشنها خیلی زود پایان یابد و مردم به محل اقامت خود بازگردند.
وقتی فوتبال به زبان همبستگی تبدیل میشود
واکنش مردم غزه به قهرمانی اسپانیا در جام جهانی نشان داد که ورزش گاهی فراتر از رقابت در زمین فوتبال معنا پیدا میکند. در شرایطی که جنگ، زندگی میلیونها نفر را تحت تأثیر قرار داده، مواضع دولتها، رفتار چهرههای ورزشی و حتی نمادهایی مانند حمل یک پرچم میتواند بر احساسات و انتخاب هواداران اثر بگذارد.
برای بسیاری از فلسطینیان، حمایت از اسپانیا بیش از آنکه به سبک بازی این تیم یا نتیجه مسابقه مربوط باشد، بازتابی از برداشت آنان نسبت به مواضع سیاسی مادرید و همدلی برخی چهرههای اسپانیایی با مردم فلسطین بود. در مقابل، این رویداد بار دیگر نشان داد که فوتبال، بهویژه در رویدادی مانند جام جهانی، میتواند به عرصهای برای بازتاب تحولات سیاسی و اجتماعی جهان نیز تبدیل شود.
در نهایت، قهرمانی اسپانیا در جام جهانی ۲۰۲۶ در تاریخ فوتبال بهعنوان یک موفقیت ورزشی ثبت خواهد شد. اما در غزه، این پیروزی برای بسیاری از مردم معنایی متفاوت داشت. قهرمانی اسپانیا در جام جهانی نمادی از امید، همبستگی و دیده شدن در روزهایی که جنگ همچنان بر زندگی روزمره آنان سایه انداخته است.
سوالات متداول
- چرا مردم غزه از تیم ملی اسپانیا حمایت کردند؟
بسیاری از فلسطینیان اعلام کردند که مواضع دولت و تیم ملی اسپانیا در حمایت از حقوق مردم غزه و انتقاد از جنگ، مهمترین دلیل حمایت آنها از لاروخا بوده است.
- لامین یامال چه ارتباطی با فلسطین دارد؟
این ستاره جوان اسپانیا پیشتر در جشن قهرمانی بارسلونا پرچم فلسطین را در دست گرفته بود. اقدامی که بازتاب گستردهای در رسانهها و شبکههای اجتماعی داشت.
- مردم غزه چگونه مسابقات جام جهانی را تماشا میکردند؟
به دلیل قطعی برق، تخریب زیرساختها و محدودیت اینترنت، بسیاری از مردم مسابقات را در کافههای مجهز به ژنراتور یا از طریق خلاصه ویدئوهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی دنبال میکردند.
منبع: دگاردین
