جایزه نوبل شیمی ۲۰۲۰ به امانوئل شارپنتیه و جنیفر دودنا برای کار روی “قیچی ژنتیکی” اعطا شد که میتواند دی ان ای «DNA» را در یک مکان دقیق قطع کند، به دانشمندان اجازه میدهد تغییرات خاصی در ژنهای خاص ایجاد کنند.
به گزارش رسانه هدهد کانادا، کمیته نوبل در اعلام این جایزه گفت: «این فناوری تاثیرات انقلابی در علوم زندگی داشته است، به درمانهای جدید سرطان کمک میکند و ممکن است رویای درمان بیماریهای ارثی را به واقعیت تبدیل کند».
در حال حاضر، پزشکان از این فناوری برای درمان آزمایشی بیماری سلول داسی شکل استفاده کردهاند که نتایج امیدوار کنندهای داشته است.
در حالی که برخی پیشرفتهای تحقیقاتی دههها به طول میانجامد تا مردم کاملا تحول پذیر بودن خود را درک کنند، در مورد این ابزار جدید، معروف به کریسپر «CRISPR-Cas9»، صدق نمیکند.
فرانسیس کالینز، مدیر موسسه ملی بهداشت، که مدتهاست از تحقیقات دودنا پشتیبانی میکند، میگوید: «هر چند وقت یکبار، پیشرفتی حاصل میشود که کاملا یک رشته را دگرگون میکند و این کار را خیلی سریع انجام میدهد. شما امروز نمیتوانید وارد آزمایشگاه زیست شناسی مولکولی شوید و بر روی هر ارگانیسمی کار کنید و کریسپر «CRISPR-Cas9» نقشی در توانایی درک چگونگی زندگی و چگونگی بیماری نداشته باشد. این ابزار بسیار قدرتمند است».
از آنجا که مقالات علمی در سال ۲۰۱۱ و ۲۰۱۲ در توصیف این اثر منتشر شد، شارپنتیه میگوید، مردم بارها به او گفتهاند که شایسته جایزه نوبل است.
شارپنتیه در یک کنفرانس مطبوعاتی گفت: «در واقع چندین بار، شاید بیش از آنچه که دوست داشتم، به من گفته شد که روزی این کشف، جازه نوبل را برنده میشود».
کلس گوستافسون، رئیس کمیته نوبل گفت: «این یک رشته بزرگ است و کارهای خوبی در این زمینه انجام میشود، اما ما امسال تصمیم گرفتیم جایزه را به شارپنتیه و دودنا اهدا کنیم».
چنین ابزار قدرتمند و جدیدی همیشه سوالاتی را در مورد چگونگی استفاده اخلاقی از آن ایجاد میکند، به ویژه با توجه به اینکه یک محقق در چین با استفاده از این روش برای تغییر ژنتیکی نوزادان استفاده کرده است.
وقتی آن دانشمند کار خود را در اصلاح جنین انسان توصیف کرد، دودنا گفت که او «وحشت زده و مبهوت شده است». وی خواستار تنظیم این فناوری شد و نوشت: «اطمینان از استفاده مسئولانه از ویرایش ژنوم، فناوری کریسپر را قادر میسازد تا رفاه میلیونها نفر را بهبود بخشد و پتانسیل انقلابی خود را برآورده سازد».
گفتنی است امانوئل شارپنتیه، روز چهارشنبه اظهار امیدواری کرد که این جایزه برای دختران جوانی که قصد ورود به حوزه علوم را دارند «پیامی قدرتمند» باشد.
او از طریق تماس تلفنی به خبرنگاران در استکهلم گفت: «کاش این واقعیت که امروز جنیفر دودنا و خودم جایزه میگیریم بتواند پیامی واقعا قوی برای دختران جوان باشد».
امانوئل شارپنتیر برنده جایزه نوبل شیمی ۲۰۲۰ در سال ۱۹۶۸ در فرانسه متولد شده است. وی مدیر واحد علوم عوامل بیماری زا در موسسه «ماکس پلانک» در برلین آلمان است.
جنیفر ای دودنا دیگر برنده نوبل شیمی ۲۰۲۰ نیز در سال ۱۹۶۴ در واشنگتن دی سی آمریکا متولد شده است. وی استاد دانشگاه کالیفرنیا برکلی در ایالات متحده و محقق موسسه «HHMINEWS» است.
منبع: ان پی آر
