ترامپ روز جمعه ۱۶ اکتبر با امضای فرمانی اجرایی، اجرای این محدودیتها را به حالت تعلیق درآورد و در اطلاعیهای به کنگره اعلام کرد که تصمیمش در راستای منافع ملی ایالات متحده است.
تعلیق تحریمها در آستانهی انتخابات آمریکا
قانون موسوم به «تحریم روسیه و ایران به نام لیندسی او. گراهام، مصوب ۲۰۲۶» که ترامپ ماه گذشته امضا کرده بود، با هدف افزایش فشار بر روسیه به دلیل جنگ اوکراین تدوین شد. این قانون تحریم مقامهای دولتی و نظامی روسیه، بانکهای بزرگ این کشور و کشتیهای فعال در ناوگان سایه را پیشبینی میکرد.
همچنین، قرار بود تعرفههایی تا سقف ۱۰۰ درصد بر کالاهای وارداتی آمریکا از پنج کشور بزرگ خریدار نفت و گاز روسیه اعمال شود. کشورهایی که به خرید انرژی روسیه ادامه میدادند یا به مسکو برای دور زدن تحریمها کمک میکردند نیز ممکن بود با محدودیتهای تجاری روبهرو شوند. چین و هند، از بزرگترین خریداران نفت روسیه، پیشتر دربارهی این اقدامات ابراز نگرانی کرده بودند.
به گزارش رویترز، تحلیلگران هشدار داده بودند که اجرای تحریمهای جدید میتواند قیمت نفت را افزایش دهد؛ موضوعی که برای دولت ترامپ در آستانهی انتخابات میاندورهای ماه نوامبر و رقابت جمهوریخواهان برای حفظ اکثریت کنگره اهمیت ویژهای دارد.
قانون به رئیسجمهور اجازه میدهد در صورتی که اجرای تحریمها را مغایر منافع ملی آمریکا تشخیص دهد، از اعمال آنها صرفنظر کند. ترامپ با استفاده از همین اختیار، اجرای بخش عمدهای از محدودیتهای تازه را متوقف کرد.
توافق گازوئیل با روسیه برای کاهش قیمت سوخت
تعلیق تحریمها همزمان با اعلام توافق ترامپ و «ولادیمیر پوتین»، رئیسجمهوری روسیه، برای افزایش عرضهی گازوئیل روسیه به بازارهای جهانی صورت گرفته است؛ توافقی که هدف اعلامشدهی آن کمک به کاهش قیمت سوخت است.
ترامپ اوایل اکتبر در شبکهی اجتماعی تروث سوشال نوشت که روسیه ابتدا بیش از ۳۰۰ هزار تن گازوئیل به بازار آمریکا و بازارهای جهانی عرضه خواهد کرد. به گفته او، ۵۰۰ هزار تن دیگر در ماه نوامبر و یک میلیون تن پس از آن تحویل داده میشود. روسیه همچنین ممکن است، بسته به وضعیت پالایشگاههایش، سه میلیون تن دیگر گازوئیل عرضه کند.
این توافق در شرایطی اعلام شده که دولت آمریکا با افزایش قیمت سوخت و فشارهای اقتصادی پیش از انتخابات روبهروست. در همین حال، ترامپ در ماههای اخیر به مسکو نزدیکتر شده و انتقادهای خود از «ولودیمیر زلنسکی»، رئیسجمهوری اوکراین، را افزایش داده است.
هشدار زلنسکی درباره تعلیق و لغو تحریمها
زلنسکی که این هفته برای گفتوگو با رهبران اروپایی درباره جنگ در بروکسل حضور داشت، نسبت به پیامدهای توافق انرژی آمریکا و روسیه هشدار داد. او روز جمعه در واکنش به توافق گازوئیل گفت: «ما نمیتوانیم توافقهای مربوط به گازوئیل را بپذیریم، چون پس از آن توافقهای گازی از راه خواهند رسید.»
رئیسجمهوری اوکراین افزود که به باور او، پس از توافقهای گازی، رفع تحریمها ممکن است به حوزههای دیگری مانند نظام بانکی، افراد مشخص و صنایع شیمیایی روسیه نیز گسترش یابد.
زلنسکی همچنین دربارهی خطرات احتمالی برای داراییهای مسدودشدهی روسیه هشدار داد و بر ضرورت دفاع دیپلماتیک از آنها تأکید کرد. اوکراین خواهان استفاده از این داراییها برای کمک به کشور و جبران خسارتهای جنگ است.
استقبال روسیه از تصمیم ترامپ
«کیریل دیمیتریف»، نمایندهی ویژه رئیسجمهوری روسیه، تعلیق تحریمها را «لحظهای مهم و واقعاً تاریخی» خواند و گفت اجرای محدودیتهای جدید میتوانست همکاریهای اقتصادی روسیه و آمریکا را بهطور کامل متوقف کند.
این تصمیم به معنای لغو تمام تحریمهای موجود علیه روسیه نیست، اما نشاندهندهی توقف بخش عمدهای از محدودیتهای تازهای است که قرار بود بهزودی اجرایی شوند. درحالیکه مسکو از این اقدام استقبال کرده، کییف نگران است که اولویتهای اقتصادی و ملاحظات انتخاباتی واشینگتن به کاهش فشار بر روسیه و تضعیف اهرمهای سیاسی اوکراین منجر شود.