شهروندان کانادا معمولاً گذرنامه‌ی آبی‌رنگ معروف کشورشان را به‌عنوان مدرک هویتی و مجوز سفر بین‌المللی می‌شناسند، اما بررسی انواع مدارک شناسایی نشان می‌دهد که پاسپورت های مختلفی با رنگ‌های متفاوت در این کشور وجود دارد.
به‌تازگی تصویری از یک پاسپورت ویژه با جلد سبز در کانادا و در شبکه اجتماعی ردیت منتشر شده که کنجکاوی بسیاری را برانگیخته است. کاربری عکسی از این گذرنامه را به اشتراک گذاشت و صدها نفر زیر پست از او پرسیدند: «چطور می‌توان یکی از این‌ها را گرفت؟ آیا برای شغل خاصی صادر می‌شود؟»
توضیح رسمی دولت کانادا
اداره‌ی مهاجرت، پناهندگان و شهروندی کانادا (IRCC) در پاسخ به همین پرسش‌ها جزئیات جالبی ارائه کرده است. طبق توضیحات رسمی، صدور این پاسپورت سبز در کانادا ویژه‌ی افراد شاغل در موقعیت‌های رسمی دولتی است و برخلاف تصور عمومی، شهروندان معمولی امکان دریافت آن را ندارند.
در واقع، این پاسپورت برای کسانی صادر می‌شود که در سفرهای کاری به‌نمایندگی از دولت کانادا شرکت می‌کنند؛ مثل اعضای پارلمان، سناتورها، وزرای کابینه‌های استانی یا کارمندان دولت فدرال که برای انجام مأموریت‌های سازمانی به خارج از کشور اعزام شده‌اند.
کاربرد پاسپورت سبز
دارندگان این گذرنامه معمولاً برای شرکت در کنفرانس‌های بین‌المللی دولتی، جلسات سیاست‌گذاری یا مأموریت‌های کاری در دفاتر خارجی کانادا سفر می‌کنند.
هدف اصلی از صدور این گذرنامه، تسهیل عبور و شناسایی رسمی این افراد در مرزهای بین‌المللی است؛ به‌گونه‌ای که مأموران مرزی کشور مقصد به‌سرعت متوجه شوند شخصِ دارنده‌ی این گذرنامه به مأموریت رسمی دولت کانادا اعزام شده است.
البته دولت تأکید کرده است که این مدرک هیچ امتیاز ویژه‌ای نسبت به پاسپورت آبی ندارد؛ یعنی داشتن آن باعث نمی‌شود در مرزها با امتیاز خاصی مانند عبور سریع یا معافیت از قوانین روبه‌رو شوید. صرفاً نوع سفر را مشخص می‌کند.
انواع دیگر پاسپورت‌های کانادا
شناخت انواع مدرک سفر در کانادا نشان می‌دهد که چند نوع پاسپورت با رنگ‌های مختلف در این کشور صادر می‌شود که هرکدام کاربرد خاصی دارند:
-
پاسپورت آبی: برای همه‌ی شهروندان کانادایی که قصد سفر شخصی یا کاری خصوصی دارند؛ رایج‌ترین نوع گذرنامه در کشور.
-
پاسپورت سبز: مخصوص مقام‌ها و کارمندان دولتی در مأموریت‌های رسمی.
-
پاسپورت قرمزرنگ دیپلماتیک: برای دیپلمات‌ها و افراد عالی‌رتبه دولت؛ کسانی که کانادا را در نشست‌ها و سازمان‌های بین‌المللی نمایندگی می‌کنند.
-
پاسپورت سفید موقت: گذرنامه‌ای محدود با اعتبار ۱ ساله، مخصوص شهروندانی که در خارج از کشور هستند و فوری به مدرک سفر نیاز دارند یا منتظر صدور پاسپورت جدیدند.
پاسپورت سفید فقط ۸ صفحه دارد و به‌صورت اضطراری توسط دفاتر دولتی کانادا در خارج از کشور صادر می‌شود.
استفاده از پاسپورت رسمی در سفرهای شخصی
اداره مهاجرت تأکید کرده است که استفاده از پاسپورت سبز برای سفرهای شخصی شهروندان کانادا ممنوع است، مگر در موارد خاص. از جمله استثناهای قانونی:
-
نخست‌وزیر، فرماندار کل و اعضای شورای عالی کشور می‌توانند برای سفرهای شخصی از پاسپورت دیپلماتیک خود استفاده کنند.
-
اگر سفر رسمی بلافاصله با سفر شخصی ادامه پیدا کند (یا برعکس)، دارنده‌ی گذرنامه می‌تواند کل مسیر را با همان پاسپورت ادامه دهد.
-
دیپلمات‌ها و خانواده‌هایشان که در خارج از کانادا زندگی می‌کنند نیز مجازند برای سفرهای تفریحی یا شخصی از گذرنامه رسمی خود استفاده کنند.
رنگ‌ها؛ نماد جایگاه و مأموریت
رنگ گذرنامه‌ها در بسیاری از کشورها نشانه‌ی نوع مأموریت یا جایگاه سیاسی افراد است. در ایالات متحده، مثلاً گذرنامه‌ی قرمز برای دیپلمات‌ها، آبی برای مردم و بنفش برای کسانی است که مأموریت‌های رسمی دولتی دارند.
در کانادا نیز همین منطق رعایت شده است تا مأموران مرزی دیگر کشورها بتوانند به‌راحتی تشخیص دهند فرد با چه جایگاه و نیتی سفر می‌کند. رنگ‌ها در واقع کد شناسایی رسمی برای نوع سفر هستند.
قدرت پاسپورت کانادایی
پاسپورت کانادا، به‌ویژه نسخه‌ی آبی، همچنان از معتبرترین گذرنامه‌های جهان به شمار می‌رود. طبق آمار جهانی، دارندگان آن می‌توانند بدون نیاز به ویزا یا با دریافت ویزای الکترونیکی وارد بیش از ۱۷۰ کشور شوند.
بنابراین، شهروندان عادی نیازی به پیگیری دریافت گذرنامه‌های رنگی ندارند. همان نسخه‌ی آبی‌رنگ، قدرت، اعتبار و آزادی سفر چشمگیری فراهم می‌کند و کانادا را در فهرست ۱۰ کشور برتر جهان از نظر قدرت پاسپورت قرار داده است.
نگاهی متفاوت به رنگ‌های گذرنامه
پاسپورت سبز یا قرمز، اگرچه ظاهری متفاوت دارد، اما نشانه‌ی امتیاز اجتماعی نیست؛ نشانه‌ی مسئولیت و مأموریت رسمی است. بسیاری از دارندگان این گذرنامه‌ها هنگام سفر حتی باید محدودیت‌های خاصی را رعایت کنند، چون تحت قوانین رسمی دولت فدرال قرار دارند.
بنابراین، اگر در عکس‌ها یا شبکه‌های اجتماعی گذرنامه‌ای با رنگی خاص دیدید، تصور نکنید مدل جدید یا لوکس‌تر از نسخه‌ی شماست؛ رنگ‌ها تنها نظام اداری‌ای هستند که میان نوع مأموریت‌ها تفکیک ایجاد می‌کنند.
جمع‌بندی؛ تفکیک انواع مأموریت‌های اداری در پاسپورت‌های کانادا
در تحلیل انواع مدرک مسافرتی، داشتن پاسپورت سبز برای نمایندگان کانادا برخلاف تصور عمومی، یک امتیاز شخصی نیست بلکه یک مسئولیت اداری محسوب می‌شود.
شهروندان معمولی همان نسخه‌ی کلاسیک آبی را دارند؛ دیپلمات‌ها و نمایندگان عالی‌رتبه از پاسپورت قرمز استفاده می‌کنند؛ و شهروندان در شرایط اضطراری ممکن است گذرنامه سفید موقت دریافت کنند.
آنچه مهم است، نه رنگ جلد پاسپورت، بلکه اعتبار جهانی آن و مسئولیتی است که هر رنگ نماد آن می‌باشد.
منبع: بلاگتو
